جنگ تجاری نوعی درگیری اقتصادی است که در نتیجه حمایتگرایی افراطی میان کشورها شکل میگیرد. در چنین جنگی، دولتها با وضع تعرفهها یا ایجاد موانع تجاری متقابل، در واکنش به اقدامات یکدیگر عمل میکنند.
یکی از نخستین نمونههای تاریخی این نوع درگیری، جنگ تریاک بود که پس از تصمیم چین برای بستن بنادر بر روی بازرگانان بریتانیایی و محدود کردن فعالیت آنها آغاز شد. در واکنش، بریتانیا نیروی دریایی خود را اعزام کرد و درگیری نظامی و اقتصادی میان دو کشور شکل گرفت.
در دوران معاصر، جنگ تجاری میان ایالات متحده و چین (۲۰۱۸ تاکنون) یکی از برجستهترین نمونههای جنگ اقتصادی محسوب میشود. «هان هوی»، معاون وزیر خارجه چین، در واکنش به سیاستهای آمریکا اظهار داشت: «ما مخالف جنگ تجاری هستیم، اما از آن هراسی نداریم. این تحریک آشکار در واقع نوعی تروریسم، شوونیسم و قلدری اقتصادی است.» تعرفههای جدید آمریکا بیش از شش هزار کالای تولید چین را در بر میگیرد و در صورت عدم توافق، این تعرفهها تا ۲۵ درصد افزایش مییابد. در پاسخ، چین نیز تعرفه کالاهایی مانند لوازم آشپزخانه، تجهیزات ورزشی، پیانو، لوازم آرایشی و اسباببازیهای آمریکایی را افزایش داد.
در تابستان ۲۰۱۸، دولت دونالد ترامپ بر فولاد وارداتی از اروپا، کانادا و مکزیک ۲۵ درصد و بر آلومینیوم وارداتی ۱۰ درصد تعرفه گمرکی اعمال کرد. اتحادیه اروپا نیز در واکنش، بر کالاهای آمریکایی از جمله نوشیدنیها، پوشاک جین و موتورسیکلت به ارزش ۳٫۲ میلیارد دلار تعرفه وضع نمود. سیسیلیا مالمشتروم، کمیسر تجارت اتحادیه اروپا، تأکید کرد که تصمیم قاطع اروپا میتواند پاسخی به تهدید ترامپ برای وضع تعرفه بر خودروهای اروپایی باشد.
در سال ۲۰۱۹ نیز تهدید آمریکا برای وضع تعرفه بر کالاهای مکزیکی نمونه دیگری از جنگ تجاری بود. قرار بود در صورت عدم توافق، از ۵ درصد تعرفه آغاز و هر ماه ۵ درصد به آن افزوده شود تا در نهایت به ۲۵ درصد برسد. اما با موافقت مکزیک برای اتخاذ «اقدامات بیسابقه» در کنترل مهاجرت از آمریکای مرکزی، ترامپ از اجرای این تعرفهها صرف نظر کرد. این توافق باعث شد جنگ تجاری میان آمریکا و مکزیک زودتر از پیشبینیها پایان یابد.
مالمشتروم در پایان هشدار داد که تعرفههای آمریکا تا همین مرحله نیز موجب اختلال در تجارت جهانی شده و میتواند پیامدهای نگرانکنندهای برای اقتصاد بینالمللی به همراه داشته باشد.
