چرا ۶ صندوق درآمد ثابت ناگهان سقوط کردند؟ | سرمایه‌گذاران واقعاً ضرر کردند؟

به گزارش نبض بورس، تصور کنید پولتان را در یک صندوق درآمد ثابت گذاشته‌اید تا نوسان کمتری تجربه کنید. اما ناگهان قیمت واحدهای صندوق بیش از ۲ درصد پایین می‌آید. طبیعی است که نگران شوید. این اتفاق در معاملات شنبه ۱۶ آبان ۱۴۰۵ برای شش صندوق رخ داد. اما بررسی پیام‌های ناظر بازار نشان داد که این صندوق‌ها سود دوره‌ای اعلام کرده یا پرداخته بودند.

صندوق‌های سیمانی بازار را جا گذاشتند؛ پشت بازدهی ۲۲ درصدی چه خبر است؟

در ادامه حتما بخوانید

کدام صندوق‌های درآمد ثابت بیشترین افت را داشتند؟

داده‌های قیمت پایانی در تیندکس نشان می‌دهد «نیلی» با افت ۲٫۶۳ درصدی در صدر فهرست قرار گرفت. پس از آن، کمند، پارند، بلوط، هامرز و ارمغان قرار داشتند. پیام‌های رسمی ناظر بازار نیز سود دوره‌ای این شش صندوق را مشخص کرده‌اند.

چرا صندوق‌ها منفی شدند، اما سود سرمایه‌گذاران از بین نرفت؟

برای درک موضوع باید شیوه پرداخت سود را بشناسیم. بعضی صندوق‌های درآمد ثابت، سود را به ارزش واحدهای خود اضافه می‌کنند. گروهی دیگر، سود را در دوره‌های مشخص، معمولاً ماهانه، به دارندگان واجد شرایط می‌پردازند.

در گروه دوم، پس از تعلق سود نقدی، ارزش خالص دارایی هر واحد متناسب با مبلغ قابل تقسیم کاهش می‌یابد. قیمت بازار هم ممکن است در همین مسیر حرکت کند. پس عدد منفی تابلو، به‌تنهایی سود یا زیان واقعی سرمایه‌گذار را نشان نمی‌دهد.

طبق پیام‌های ناظر بازار در ۱۶ آبان، کمند و پارند هرکدام ۲۶۳ ریال سود به ازای هر واحد اعلام کردند. بلوط ۲۵۶ ریال، هامرز ۲۶۸ ریال و ارمغان ۲۶۴ ریال سود به ازای هر واحد اعلام کردند. نیلی نیز ۲۸۴ ریال سود نقدی ماهانه به ازای هر واحد پرداخت کرد.

البته اطلاعیه تقسیم سود ثابت نمی‌کند که تمام افت قیمت هر صندوق فقط به همین دلیل رخ داده است. برای چنین نتیجه‌ای باید تغییر قیمت و سایر عوامل مؤثر بر ارزش واحدها را هم بررسی کرد.

پارند ۲٫۴۲ درصد منفی شد؛ اما دارنده واحد چقدر سود کرد؟

برای روشن شدن ماجرا، صندوق «پارند» را بررسی می‌کنیم. قیمت پایانی هر واحد آن در ۱۳ آبان، ۱۰٬۲۵۵ ریال بود. این رقم در ۱۶ آبان به ۱۰٬۰۰۷ ریال رسید. یعنی قیمت هر واحد ۲۴۸ ریال کاهش یافت.

اما داستان اینجا تمام نمی‌شود. طبق پیام ناظر بازار، برای هر واحد واجد شرایط پارند ۲۶۳ ریال سود نقدی اعلام شده است. اگر این سود را هم حساب کنیم، نتیجه تغییر می‌کند.

در این مثال، مجموع قیمت جدید و سود نقدی ۱۵ ریال بیشتر از قیمت قبلی است. این اختلاف، بازدهی حدود ۰٫۱۵ درصدی را برای دارنده واجد شرایط نشان می‌دهد.

این محاسبه فقط برای دارنده‌ای انجام شده است که مشمول دریافت سود بوده باشد. کارمزد معاملات نیز در آن لحاظ نشده است. بنابراین نباید این نتیجه را به همه خریداران تعمیم داد.

آیا افت قیمت صندوق درآمد ثابت، فرصت خرید است؟

پایین آمدن قیمت ممکن است در نگاه اول فرصت خرید به نظر برسد. اما کسی که پیش از زمان تعیین‌شده مالک واحدها بوده است، طبق مقررات صندوق می‌تواند مشمول سود دوره قبل شود. خریدار جدید معمولاً همان سود را دریافت نمی‌کند.

از طرف دیگر، صندوق‌های درآمد ثابت هم کاملاً بدون ریسک نیستند. تغییر نرخ بهره، نوسان قیمت اوراق بدهی و اختلاف قیمت بازار با خالص ارزش دارایی‌ها یا NAV بر بازده آن‌ها اثر می‌گذارند. بنابراین افت قیمت پس از تقسیم سود، لزوماً به معنای ارزان شدن صندوق نیست.

عدد قرمز همیشه به معنای ضرر نیست

معاملات ۱۶ آبان یک نکته ساده را به سرمایه‌گذاران یادآوری کرد. شش صندوق درآمد ثابت بیش از ۲ درصد افت قیمت ثبت کردند، اما برای هر شش صندوق سود دوره‌ای اعلام یا پرداخت شده بود.

برای قضاوت درباره بازده باید قیمت پایانی، سود نقدی متعلق به دارنده واحد و زمان خرید را کنار هم بررسی کرد. فقط با دیدن رنگ قرمز یا سبز تابلو نمی‌توان نتیجه گرفت که سرمایه‌گذار چقدر سود یا زیان کرده است.

پس اگر یک صندوق درآمد ثابت را روی تابلو منفی دیدید، پیش از تصمیم‌گیری بررسی کنید که آیا سود نقدی آن به‌تازگی تقسیم شده است.