بازار فولاد در برزخ پایان آتشبس و ابهام در پیشبینی دلار
به گزارش نبض بورس، مهمترین محور تحولات سیاسی ۲۴ ساعت گذشته، پایان مهلت ۶۰ روزه مذاکرات ایران و آمریکا در چارچوب تفاهم اسلامآباد و یادداشت تفاهم دو کشور بود؛ مهلتی که قرار بود به توافقی جامعتر درباره پایان جنگ، برنامه هستهای ایران و بازگشایی تنگه هرمز منجر شود، اما بدون دستیابی به چنین توافقی به پایان رسید. اگرچه برخی رسانهها گمانهزنی کردهاند که جمهوری اسلامی و ایالات متحده در حال رایزنی برای تمدید تفاهمنامه به مدت ۶۰ روز دیگر هستند، با این حال، در حال حاضر هیچگونه آتشبس رسمی میان ایران و آمریکا در جریان نیست.
با این حال، امروز سردار یدالله جوانی، معاون سیاسی سپاه پاسداران، تأکید کرد جنگ باید براساس تفاهمنامه اسلامآباد پایان یابد و باز شدن تنگه هرمز نیز تنها پس از اجرای تعهدات آمریکا امکانپذیر خواهد بود. وی همچنین تصریح کرد که «هرگز تنگه هرمز و ترتیبات حاکم بر آن به قبل از جنگ برنخواهد گشت.» این اظهارنظر در کنار تهدیدات تازه مطرحشده توسط رئیسجمهور آمریکا میتواند برای فعالان اقتصادی به معنای تداوم ریسکهای ژئوپلیتیک در مسیرهای تجاری در شرایط موجود باشد.
در همین حال، به گفته اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه، مذاکرات ایران و عمان درباره نقشه راه کشتیرانی در تنگه هرمز پیشرفت داشته است و دو طرف به توافقاتی رسیدهاند، اما بازگشت تردد عادی همچنان به پایان محاصره دریایی آمریکا وابسته است. اهمیت این موضوع زمانی بیشتر میشود که بدانیم دادههای مؤسسه کپلر از سقوط شدید تردد کشتیها حکایت دارد؛ روز شنبه تنها پنج کشتی باری از تنگه عبور کردند و روز یکشنبه هیچ عبوری ثبت نشد، در حالی که در آخر هفته قبل ۳۱ کشتی از این مسیر عبور کرده بودند. در جبهه منطقهای نیز حملات اسرائیل به جنوب لبنان، ادامه حملات انصارالله یمن و گزارش حمله پهپادی به دفتر مسرور بارزانی در اقلیم کردستان عراق، بر سطح ریسک سیاسی منطقه افزوده است.
در عرصه دیپلماتیک، سفر جرد کوشنر به اسرائیل پس از دیدار کمسابقه با خلیل الحیه، رهبر حماس، در مصر و تلاش برای احیای طرح صلح غزه، یکی از محورهای مهم تحولات دیروز بود. حماس اعلام کرده است با مرحله دوم طرح صلح موافق است، مشروط به آتشبس دائمی، عقبنشینی کامل اسرائیل و تشکیل کمیته اداری، در حالی که خلع سلاح حماس همچنان از خواستههای اصلی اسرائیل و دولت ترامپ محسوب میشود. از سوی دیگر، دونالد ترامپ تماس پشتپرده آمریکا با سپاه را تأیید کرده، اما سپاه پاسداران هرگونه تماس را رد کرده است. مجموعه این سیگنالهای متناقض، تصویری از مذاکره و تنش همزمان ارائه میدهد که برای بازارها بهمراتب دشوارتر از یک مسیر روشن صلح یا جنگ است.
رفتوبرگشت دلار و یورو در صبح و عصر امروز
امروز در بازار آزاد ارز، دلار امروز ابتدا مسیر نزولی در پیش گرفت، اما در ادامه بخشی از افت خود را جبران کرد. دلار که عصر یکشنبه ۱۸۵ هزار و ۹۵۰ تومان بود، صبح امروز با کاهش ۴۵۰ تومانی به ۱۸۵ هزار و ۵۰۰ تومان رسید، اما عصرگاه تا حوالی ساعت ۱۸:۳۰ با رشد ۹۰۰ تومانی نسبت به صبح، به ۱۸۶ هزار و ۴۰۰ تومان ایستاد و در نهایت ۴۵۰ تومان بالاتر از عصر دیروز قرار گرفت. یورو نیز از ۲۱۵ هزار و ۱۰۰ تومان عصر دیروز به ۲۱۵ هزار و ۲۰۰ تومان در صبح و سپس ۲۱۶ هزار تومان در عصر رسید. دلار صرافی ملی نیز با افزایش از ۱۵۵ هزار و ۴۲۸ تومان در روز گذشته به ۱۵۵ هزار و ۷۳۸ تومان رسید.
در بازار طلا و سکه نیز روند صعودی ملایمی مشاهده شد. سکه امامی که عصر یکشنبه ۱۸۹ میلیون تومان معامله میشد، صبح امروز به ۱۸۹ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان و عصر به ۱۹۰ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان رسید. هر گرم طلای ۱۸ عیار نیز از ۱۹ میلیون و ۸۹ هزار و ۶۰ تومان در عصر دیروز، صبح امروز به ۱۹ میلیون و ۱۲۱ هزار و ۳۸۰ تومان و عصر به ۱۹ میلیون و ۲۴۸ هزار و ۳۵۰ تومان افزایش یافت.
در بازار جهانی نفت، قیمتها همچنان تحت تأثیر ریسک ژئوپلیتیک خاورمیانه در سطوح بالا باقی ماندند. نفت خام بالاتر از ۸۲.۵ دلار و برنت بالاتر از ۸۸.۵ دلار معامله شد و تداوم تنشها، پایان نیافتن مذاکرات و کاهش شدید تردد کشتیها در تنگه هرمز، مهمترین عوامل حمایت از قیمتها بودند. با این حال، جابهجایی محرمانه میلیونها بشکه نفت از طریق هرمز مانع از جهش بیشتر قیمتها شده است. پریانکا ساچدووا، رئیس بخش بینش بازار مؤسسه فیلیپ نوا، معتقد است با کمرنگشدن امید به حلوفصل پایدار میان ایران و آمریکا، «حق بیمه ریسک ژئوپلیتیک» بار دیگر به بازار نفت بازگشته است.
تأثیر بیشتر رکود نسبت به ریسک سیاسی بر بازار فولاد
در بازار آهن اما اثر این تحولات هنوز به شکل یک جهش فراگیر قیمتی ظاهر نشده است. فعالان بازار فولاد همچنان با تقاضای ضعیف و فضای احتیاطی مواجهاند و نوسان دلار نیز اجازه نمیدهد فروشندگان و خریداران تصویر روشنی از آینده قیمتها داشته باشند. در یکی دو هفته اخیر، کاهش حجم معاملات، نوسان ارز، تعطیلات هفته قبل و انتظار برای روشن شدن تحولات پیش رو، بخش عمده فعالان را به سمت صبر و نظاره سوق داده است. بسیاری از تولیدکنندگان و توزیعکنندگان تا مشخصشدن مسیر دلار از خرید و فروش جدی خودداری میکنند؛ وضعیتی که باعث شده بازار حتی در صورت افزایش برخی نرخهای کارخانهای، هنوز نشانهای از بازگشت تقاضای قدرتمند نشان ندهد.
در این میان، ویژگی خاص بازار میلگرد این است که در این بخش از بازار محصولات فولادی، فشار رکود بیش از هر چیز در فاصله کم میان نرخ شمش و محصول نهایی خود را نشان میدهد. این فاصله اکنون به پایینتر سطح رسیده است که از فشار سنگین بر حاشیه فعالیت نوردکاران حکایت دارد. عرضههای اعتباری ششماهه در بورس کالا نیز رقابت میان کارخانهها را افزایش داده و بازار نقدی را تحت فشار قرار داده است. از سوی دیگر، عقبنشینی اخیر دلار تا محدوده ۱۸۵ هزار تومان در روزهای گذشته، انگیزه خرید و انبارش میلگرد را کاهش داده بود. به همین دلیل، حتی بازگشت امروز دلار به ۱۸۶ هزار و ۴۰۰ تومان هنوز نتوانسته است بهتنهایی محرک قدرتمندی برای تقاضای واقعی باشد.
رفتار متفاوت محصولات طویل و تخت در بازار امروز
امروز در بازار مقاطع طویل فولادی، قیمت میلگرد عمدتاً با ثبات نسبی همراه بود، اما تعداد معدودی از تولیدکنندگان نرخهای خود را ۵۰۰ تا ۱۰۰۰ تومان در هر کیلوگرم افزایش دادند. در بازار تیرآهن، محصولات ذوبآهن اصفهان در برخی سایزها با افزایش ۲۰۰ هزار تومانی در هر شاخه همراه شد و سایر تولیدکنندگان عمدتاً نرخهای خود را بدون تغییر اعلام کردند. بازار نبشی و ناودانی نیز عمدتاً ثابت بود و تنها شرکت ناب تبریز افزایش ۵۰۰ تومانی در هر کیلوگرم را اعمال کرد. در بازار لوله، ثبات غالب بود، اما برخی تولیدکنندگان لوله داربستی قیمتها را ۱۰۰۰ تومان در هر کیلوگرم کاهش دادند. در بازار پروفیل نیز اغلب شرکتها نرخهای خود را ثابت نگه داشتند و تنها پایا اصفهان کاهش ۱۵۰۰ تومانی در هر کیلوگرم را ثبت کرد.
در محصولات تخت، رفتار امروز بازار متفاوت بود. قیمت ورق سیاه فولاد مبارکه و فولاد اکسین بسته به ضخامت با نوسانی بین منفی ۱۰۰۰ تا مثبت ۱۵۰۰ تومان در هر کیلوگرم مواجه شد و سایر مبادی عمدتاً ثبات داشتند. در بازار ورق روغنی، فولاد مبارکه بدون تغییر ماند، اما هفت الماس ۱۰۰۰ تومان و فولاد غرب ۱۵۰۰ تومان در هر کیلوگرم کاهش قیمت داشتند. بازار ورق رنگی امروز با کاهش محسوس ۲۰۰۰ تا ۳۰۰۰ تومانی در نرخهای اعلامی تمامی شرکتها، یکی از کاهشیترین بخشهای بازار بود. در ورق گالوانیزه نیز همه کارخانهها کاهش ۵۰۰ تا ۱۵۰۰ تومانی را اعمال کردند. ورق استیل تنها محصولی بود که در تمام مبادی فروش بدون تغییر قیمت باقی ماند.
رکود تقاضا و بلاتکلیفی سیاسی؛ همچنان مهمترین المانهای بازار
در مجموع، بازار آهن امروز در شرایطی قرار داشت که افزایش نسبی دلار در نیمه دوم روز، رشد طلا و تداوم قیمت بالای نفت، هنوز نتوانستهاند رکود تقاضا را از بین ببرند. پایان دوره ۶۰ روزه مذاکرات ایران و آمریکا و اظهارات صریح درباره تغییر ترتیبات تنگه هرمز، ریسک سیاسی بازار را بالا نگه داشته، اما همزمان احتمال ادامه مسیرهای دیپلماتیک با عمان و تلاشهای موازی برای احیای مذاکرات غزه، مانع از شکلگیری یک سناریوی قطعی در انتظارات بازار شده است. در چنین فضایی، مقاطع طویل عمدتاً در وضعیت ثبات نسبی قرار گرفتهاند، در حالی که ورقهای سرد و پوششدار همچنان فشار کاهشی بیشتری را تحمل میکنند.
در روزهای آینده، سه متغیر بیش از سایر عوامل مسیر بازار فولاد را تعیین خواهند کرد: رفتار دلار پس از پایان مهلت ۶۰ روزه، میزان بازگشت تقاضای واقعی و سرنوشت تنگه هرمز و مذاکرات ایران و آمریکا. اگر دلار مسیر صعودی خود را تثبیت کند، بخشی از فشار روانی فعلی بر بازار میلگرد و سایر مقاطع کاهش خواهد یافت؛ اما تا زمانی که تقاضای واقعی به بازار بازنگردد، رشد ارز لزوماً به رونق معاملات منجر نمیشود. فعلاً بازار آهن در نقطهای ایستاده که نه سیگنالهای سیاسی صلح را باور کرده و نه ریسک تشدید جنگ را در قیمتها بهطور کامل منعکس میکند؛ بازاری در انتظار یک سیگنال روشن.