الاکلنگ قیمتی آهن‌اسفنجی و اسفنجی بریکت

به گزارش نبض بورس، در بازار بریکت، عرضه این هفته بیش از دو برابر شد و از محدوده ۱۵ هزار تن به ۳۵ هزار تن رسید. حجم معامله نیز هم‌جهت با عرضه افزایش یافت و از حدود ۱۲ هزار تن به ۳۰ هزار تن رسید. در نگاه نخست، افزایش عرضه در چنین ابعادی باید فشار کاهشی بر قیمت ایجاد می‌کرد، به‌خصوص که تقاضای ثبت‌شده نیز از حدود ۳۴ هزار تن به کمتر از ۱۹ هزار تن کاهش یافته بود. با این حال، میانگین موزون قیمت نه‌تنها کاهش پیدا نکرد، بلکه از حدود ۴۵۰ هزار و ۵۰۰ تومان به نزدیک ۴۵۶ هزار تومان رسید.

نکته مهم اینجاست که رشد عرضه بریکت در این هفته توانست خود را در حجم معاملات نشان دهد، اما در قیمت اینگونه نبود. به بیان دیگر، بازار حجم بیشتری از محصول را جذب کرده، بدون آنکه برای فروش آن تخفیف محسوسی در نرخ نهایی شکل بگیرد. این رفتار را می‌توان نشانه‌ای از مقاومت قیمت در برابر افزایش عرضه دانست؛ هرچند برای اینکه بتوان از یک روند پایدار صحبت کرد، باید دید این وضعیت در معاملات بعدی هم تکرار می‌شود یا خیر.

در بازارهایی که عرضه ناگهان افزایش پیدا می‌کند، معمولا انتظار می‌رود فروشندگان برای جذب تقاضا انعطاف بیشتری در قیمت نشان دهند. اما در معاملات این هفته بریکت چنین اتفاقی دیده نشد. کاهش تقاضای ثبت‌شده نیز نتوانست میانگین موزون را پایین بیاورد.

البته از یک هفته معامله نمی‌توان نتیجه گرفت که بازار بریکت وارد یک دوره جدید قیمتی شده است. ممکن است ساختار معاملات این هفته، نوع عرضه یا نحوه توزیع تقاضا باعث شده باشد افزایش حجم عرضه الزاماً به رقابت قیمتی برای فروشندگان منجر نشود. بنابراین اهمیت معاملات هفته‌های بعد در این است که مشخص شود افزایش حجم معامله در کنار ثبات یا رشد قیمت، یک اتفاق مقطعی بوده یا بخشی از رفتار تازه بازار.

در مقابل، آهن اسفنجی در همین هفته مسیر دیگری را طی کرد. میانگین موزون قیمت این محصول از حدود ۴۱۷ هزار تومان به ۳۷۵ هزار تومان رسید و نزدیک به ۱۰ درصد کاهش یافت. این کاهش در شرایطی رخ داد که نرخ پایه حدود ۲ درصد بالا رفته بود. بنابراین همانند بازار گندله، میان نرخ پایه و قیمت واقعی معامله‌شده در آهن اسفنجی نیز فاصله ایجاد شد.

در آهن اسفنجی، کاهش قیمت با افت همزمان حجم عرضه، تقاضا و معاملات همراه شد. عرضه به حدود ۸۲ هزار تن رسید و حجم معامله‌شده نیز در محدوده ۷۷ هزار تن قرار گرفت. تقاضا هم نسبت به هفته قبل پایین‌تر بود.

اما نکته مهم‌تر، نسبت میان این متغیرهاست. کاهش تقاضا در این بازار به اندازه‌ای نبود که بتواند توضیح کاملی برای افت قیمت باشد. حجم معاملات با شدت بیشتری عقب نشست و همین مسئله نشان می‌دهد بازار در این هفته با کاهش فعالیت واقعی خرید و فروش مواجه بوده است. به عبارت دیگر، کاهش قیمت صرفاً نتیجه افزایش عرضه یا فشار فروش نبود؛ کاهش حجم معاملاتی نیز در شکل‌گیری نرخ نهایی بی‌تأثیر نبوده است.

این اتفاق در حالی رخ داده که گندله، ماده اولیه اصلی تولید آهن اسفنجی، در همین هفته با کاهش حدود ۱۲ درصدی میانگین موزون قیمت روبه‌رو شده است. بنابراین از سمت بالادست نیز فشار افزایشی بر هزینه خوراک آهن اسفنجی در این هفته مشاهده نشده است. اگرچه نمی‌توان اثر قیمت گندله بر آهن اسفنجی را به یک هفته محدود کرد، هم‌جهت شدن قیمت این دو محصول در معاملات اخیر قابل توجه است.

بریکت و آهن اسفنجی هر دو در بخش احیای زنجیره فولاد قرار دارند، اما معاملات این هفته نشان داد که قیمت‌گذاری آنها الزاماً از یک الگوی مشترک پیروی نمی‌کند. بریکت با افزایش بیش از دو برابری عرضه و افت نزدیک به نصف تقاضا، اندکی گران‌تر شد؛ آهن اسفنجی با کاهش عرضه و تقاضا، حدود یک‌دهم از قیمت خود را از دست داد.

این تفاوت را باید در ساختار هر بازار جست‌وجو کرد. در بریکت، افزایش عرضه عملاً به افزایش حجم معامله منجر شده و بازار توانسته بخش قابل توجهی از محصول عرضه‌شده را جذب کند. در آهن اسفنجی، کاهش حجم معامله شدیدتر بوده و افت فعالیت بازار در قیمت خود را نشان داده است.

در نتیجه، اگرچه در نگاه اول ممکن است رفتار بریکت و آهن اسفنجی متناقض به نظر برسد، اما این دو بازار در یک نقطه به هم می‌رسند و آن این است که قیمت این محصولات در بورس کالا فقط از تغییر مقدار عرضه و تقاضای ثبت‌شده اثر نمی‌گیرد؛ آنچه در نهایت معامله می‌شود و قیمتی که معامله در آن انجام می‌گیرد، اهمیت بیشتری دارد. معاملات روز ۲۹ شهریور از همین منظر قابل توجه است. بریکت نشان داد افزایش عرضه الزاما به افت قیمت منجر نمی‌شود و آهن اسفنجی نشان داد کاهش عرضه نیز لزوماً مانع کاهش قیمت نیست. برای تشخیص اینکه این واگرایی موقتی است یا نشانه تغییر در رفتار بازار، باید چند هفته آینده را در کنار حجم معاملات و فاصله نرخ پایه با قیمت واقعی دنبال کرد.