حسابرس واحیا چه گفت؟ اظهارنظر مشروط + ۵ ابهام بزرگ مالی

به گزارش نبض بورس، حسابرس مستقل مجتمع صنایع و معادن احیاء سپاهان (واحیاء) برای صورت‌های مالی تلفیقی سال مالی منتهی به ۳۱ خرداد ۱۴۰۵ اظهارنظر مشروط و برای صورت‌های مالی جداگانه اظهارنظر مقبول صادر کرده است. ابهام در ۹۵۵.۶ میلیارد تومان اقلام راکد، عدم ثبت ذخیره ۲۱.۲ میلیارد تومانی خسارت تأخیر پروژه گلدن پلاس، خسارت ۲۱۹.۵ میلیارد تومانی آتش‌سوزی و ابهام در ۲۲۴.۴ میلیارد تومان ماشین‌آلات در گمرک، از مهم‌ترین یافته‌های این گزارش است.

گزارش حسابرس چه می‌گوید؟

مؤسسه حسابرسی «رازدار» گزارش خود درباره صورت‌های مالی تلفیقی و جداگانه سال مالی منتهی به ۳۱ خرداد ۱۴۰۵ گروه و شرکت احیاء سپاهان را منتشر کرده است. حسابرس در این گزارش برای صورت‌های مالی تلفیقی اظهارنظر مشروط و برای صورت‌های مالی جداگانه شرکت اصلی اظهارنظر مقبول (تعدیل‌نشده) صادر کرده است.

اظهارنظر مشروط نسبت به صورت‌های مالی تلفیقی به این معناست که حسابرس صورت‌های مالی گروه را «به‌طور کامل مقبول» نمی‌داند و معتقد است مواردی وجود دارد که می‌تواند تصویر مالی گروه را تحت تأثیر قرار دهد. اما اظهارنظر مقبول نسبت به صورت‌های مالی جداگانه، نشان‌دهنده وضعیت مطلوب‌تر شرکت اصلی است.

مهم‌ترین ابهام گزارش: ۹۵۵.۶ میلیارد تومان اقلام راکد

حسابرس در بند دوم مبانی اظهارنظر مشروط اعلام کرده که سرفصل‌های دریافتنی‌های تجاری و سایر دریافتنی‌ها و پیش‌پرداخت‌های گروه به ترتیب شامل مبالغ ۸۵۱.۹ میلیارد تومان و ۱۰۳.۷ میلیارد تومان اقلام راکد و نقل از سنوات قبل می‌باشد.

در صورت اصلاح صورت‌های مالی از این بابت، سود خالص تلفیقی، دریافتنی‌های تجاری و سایر دریافتنی‌ها و پیش‌پرداخت‌ها به ترتیب به مبالغ ۹۵۵.۶ میلیارد تومان، ۸۵۱.۹ میلیارد تومان و ۱۰۳.۷ میلیارد تومان کاهش خواهند یافت.

این مبلغ عظیم نشان‌دهنده وجود دارایی‌های راکد قابل‌توجهی است که ممکن است قابل وصول نباشند.

ابهام در پروژه گلدن پلاس: خسارت تأخیر و آتش‌سوزی

حسابرس در بند سوم مبانی اظهارنظر مشروط به پروژه گلدن پلاس اشاره کرده است. شرکت فرعی تجارت و اسکان احیاء سپاهان در سال ۱۳۹۲ قرارداد ساخت مجتمع مسکونی گلدن پلاس را با یک شخص حقیقی منعقد کرده و سهم شرکت ۴۰ درصد و سهم طرف مشارکت ۶۰ درصد تعیین شده است.

اجرای این پروژه به دلیل افزایش تعداد طبقات با تأخیر همراه بوده و مطابق برنامه زمان‌بندی تکمیل نشده است. طبق قرارداد، عملیات ساخت باید در تاریخ ۱۳۹۶/۰۷/۱۶ خاتمه می‌یافت و در صورت تأخیر، به ازای هر روز تأخیر باید مبلغ ۷۰ میلیون ریال توسط شرکت (در حدود ۲۱.۲ میلیارد تومان) به‌عنوان خسارت به طرف مشارکت پرداخت شود که از بابت ذخیره‌ای در حساب‌ها منظور نشده است.

مضافاً در سال ۱۴۰۴ در پروژه فوق، آتش‌سوزی رخ داده و خسارتی به مبلغ ۲۱۹.۵ میلیارد تومان به پروژه وارد شده که شرکت به دلیل وجود پوشش بیمه‌ای، از این بابت زیان کاهش ارزش شناسایی ننموده و صرفاً درصد پیشرفت پروژه را از ۸۴ درصد به ۸۰ درصد کاهش داده است.

در صورت اصلاح صورت‌های مالی از این بابت، سود خالص تلفیقی و موجودی مواد و کالا به ترتیب به مبالغ ۲۴۰.۷ میلیارد تومان و ۲۱۹.۵ میلیارد تومان کاهش و پرداختنی‌های تجاری و سایر پرداختنی‌ها به مبلغ ۲۱.۲ میلیارد تومان افزایش خواهند یافت.

ابهام در سرقفلی شرکت احیا کاریز پارت

حسابرس در بند چهارم مبانی اظهارنظر مشروط به شرکت احیا کاریز پارت اشاره کرده است. در سال مالی قبل، ۶۰ درصد سهام این شرکت توسط شرکت فرعی مجتمع نگین معادن احیا سپاهان و شرکت‌های فرعی آن تحصیل شده است.

به دلیل مقدور نبودن تعیین ارزش‌های منصفانه دارایی‌ها و بدهی‌های بااهمیت آن شرکت در تاریخ تحصیل، مابه‌التفاوت بهای تمام شده سرمایه‌گذاری و سهم شرکت‌های گروه از ارزش دفتری خالص دارایی‌های شرکت فرعی در تاریخ تحصیل به عنوان سرقفلی لحاظ شده است.

طبق استانداردهای حسابداری، واحد مورد گزارش باید مابه‌التفاوت بهای تمام شده سرمایه‌گذاری و سهم شرکت‌های گروه از ارزش منصفانه خالص دارایی‌های شرکت فرعی تحصیل‌شده در تاریخ تحصیل را به عنوان سرقفلی محسوب نماید. به علت عدم دسترسی به مدارک و مستندات ارزش منصفانه، تعیین آثار مالی ناشی از این مطلب بر صورت‌های مالی تلفیقی گروه برای حسابرس امکان‌پذیر نمی‌باشد.

ابهام در ماشین‌آلات خط تولید چرخ منوبلوک در گمرک

حسابرس در بند پنجم مبانی اظهارنظر مشروط به شرکت فرعی صنایع تجهیزات ریلی واگن آسا یدک اشاره کرده است. این شرکت در سال ۱۴۰۰ اقدام به خرید ماشین‌آلات خط تولید چرخ منوبلوک نموده است.

مبلغ خرید طبق صورت‌حساب فروشنده ۵.۸۳۶ میلیون یورو می‌باشد که مبلغ ۴.۵۲۱ هزار یورو مازاد بابت هزینه‌های حمل و تخلیه و بارگیری طبق درخواست فروشنده به بهای خرید اضافه و تا پایان اسفند ۱۴۰۴، مابه‌ازای آن به مبلغ ۲۲۴.۴ میلیارد تومان پرداخت شده است.

بر اساس شواهد موجود، بخش عمده‌ای از سفارش یادشده تا تاریخ تنظیم صورت‌های مالی در گمرک است که تاکنون ترخیص و وارد شرکت فرعی نگردیده است. به دلایل نبود اطلاعات و مدارک لازم در خصوص علت عدم انتقال ماشین‌آلات، تعیین آثار احتمالی ناشی از رفع محدودیت‌های یادشده بر صورت‌های مالی تلفیقی گروه برای حسابرس مشخص نمی‌باشد.

محکومیت به حذف اطلاعات شرکت مهندسی قائم سپاهان از صورت‌های مالی تلفیقی

حسابرس در بند تأکید بر مطلب خاص اعلام کرده که پیرو رأی قطعی صادره از سوی مراجع قضایی در خصوص الزام شرکت مهندسی قائم سپاهان به ارائه صورت‌های مالی تلفیقی با مجتمع صنایع و معادن احیا سپاهان در سنوات مالی آتی، با توجه به اختیارات سهام ممتاز و اعمال کنترل توسط دارندگان این‌گونه سهام در شرکت مهندسی قائم سپاهان، و محکومیت واحد مورد گزارش به حذف اطلاعات مالی شرکت مذکور از صورت‌های مالی تلفیقی، شرکت طی سال مالی مورد گزارش نسبت به حذف اطلاعات شرکت یادشده از فرآیند تهیه صورت‌های مالی تلفیقی اقدام نموده است.

این یک رویداد حقوقی مهم است که ساختار تلفیقی گروه را تغییر داده است.

حاکمیت شرکتی و عدم رعایت ضوابط بورس

گزارش حسابرس نشان می‌دهد که شرکت در رعایت برخی ضوابط سازمان بورس دچار نقصان است. از جمله:

• عدم اختصاص ۸۰ درصد از دارایی‌های شرکت به سرمایه‌گذاری در اوراق بهادار (بند ۱ ماده ۷ دستورالعمل شناسایی و ثبت نهادهای مالی)

• عدم ارائه صورت‌جلسه مجمع عمومی عادی صاحبان سهام به اداره ثبت شرکت‌ها و افشای آن در سامانه کدال (ماده ۱۰)

• عدم افشای صورت‌های مالی حسابرسی‌شده میان‌دوره‌ای برخی شرکت‌های فرعی در سامانه کدال

• عدم افشای اطلاعات پرتفوی سرمایه‌گذاری‌های شرکت‌های تحت کنترل در سامانه کدال

• عدم واگذاری سهام شرکت اصلی در تملک شرکت‌های فرعی ظرف مدت مقرر (ماده ۲۸ دستورالعمل حاکمیت شرکتی)

همچنین حسابرس اعلام کرده که پیگیری‌های شرکت جهت انجام تکالیف مقرر در مجمع عمومی عادی مورخ ۱۴۰۴/۰۷/۲۶ در خصوص بندهای ۲، ۴، ۱-۷ و ۲-۷ گزارش و موارد ذیل منجر به نتیجه قطعی نشده است:

• تعیین تکلیف بی‌بهره ارزش ۱ دستگاه ماشین‌آلات ترخیصی و وارد شده

• بازیافت مطالبات از شرکت پخش عظیم و راه‌آهن جمهوری اسلامی

• استرداد ثمن معامله ساختمان میدان آرژانتین

معاملات با اشخاص وابسته

حسابرس در بند ۱۲ گزارش اعلام کرده که معاملات مشمول ماده ۱۲۹ قانون تجارت مورد بررسی قرار گرفته و تشریفات مقرر (کسب مجوز از هیئت‌مدیره و عدم شرکت مدیر ذی‌نفع در رأی‌گیری) رعایت شده است. مضافاً به استثنای تسهیلات قرض‌الحسنه پرداختی به شرکت‌های گروه بدون اخذ کارمزد، نظر حسابرس به شواهدی حاکی از اینکه معاملات با شرایط مناسب تجاری انجام نگرفته باشد، جلب نشده است.

این گزارش چه سؤالاتی ایجاد می‌کند؟

۱. با توجه به راکد ماندن ۹۵۵.۶ میلیارد تومان دریافتنی‌ها و پیش‌پرداخت‌ها از سنوات قبل، برنامه گروه برای وصول یا تعیین تکلیف این مبالغ چیست؟

۲. چرا با وجود تأخیر چندساله در پروژه گلدن پلاس، ذخیره‌ای برای خسارت ۲۱.۲ میلیارد تومانی منظور نشده است؟

۳. با توجه به آتش‌سوزی ۲۱۹.۵ میلیارد تومانی در پروژه گلدن پلاس، آیا بیمه‌گر خسارت را پرداخت کرده است؟

۴. علت توقف ماشین‌آلات خط تولید چرخ منوبلوک به ارزش ۲۲۴.۴ میلیارد تومان در گمرک چیست؟

۵. با توجه به رأی قطعی دادگاه مبنی بر حذف اطلاعات شرکت مهندسی قائم سپاهان از صورت‌های مالی تلفیقی، چه تأثیری بر تصویر مالی گروه داشته است؟

جمع‌بندی

گزارش حسابرس مستقل مجتمع صنایع و معادن احیاء سپاهان تصویری از یک گروه با چالش‌های متعدد مالی و حقوقی ارائه می‌دهد. اظهارنظر مشروط نسبت به صورت‌های مالی تلفیقی، ابهام در ۹۵۵.۶ میلیارد تومان اقلام راکد، عدم ثبت ذخیره ۲۱.۲ میلیارد تومانی خسارت تأخیر پروژه گلدن پلاس، خسارت ۲۱۹.۵ میلیارد تومانی آتش‌سوزی، ابهام در ۲۲۴.۴ میلیارد تومان ماشین‌آلات در گمرک، محکومیت به حذف اطلاعات شرکت مهندسی قائم سپاهان از صورت‌های مالی تلفیقی و عدم رعایت برخی ضوابط سازمان بورس، همگی نشان‌دهنده وضعیت پیچیده و پرچالشی است که سهامداران این شرکت با آن روبه‌رو هستند.

البته نکته مثبت گزارش، اظهارنظر مقبول نسبت به صورت‌های مالی جداگانه شرکت اصلی است که نشان می‌دهد وضعیت شرکت مادر از نظر حسابداری شفاف‌تر است. اما اظهارنظر مشروط نسبت به صورت‌های مالی تلفیقی، بیانگر وجود ابهامات در سطح گروه و شرکت‌های فرعی است.