اخبار فوری
از نظریه تا بازار
وقتی بستهبندیها آب میروند؛ شعبدهبازی با جیب مردم!
کد خبر: ۱۳۲۱۶۳
۱۸:۳۰
۱۴۰۵/۰۳/۳۱
تورم تنها به افزایش مستقیم قیمتها خلاصه نمیشود، بلکه اشکال پنهان و خلاقانهتری به خود گرفته است. یکی از این ترفندهای هوشمندانه که به تدریج سفرههای ما را کوچکتر میکند، پدیدهای است که اقتصاددانان آن را «کوچکسازی تورمی» (Shrinkflation) مینامند. این استراتژی، که از چشم بسیاری از مصرفکنندگان پنهان میماند، توسط تولیدکنندگان برای حفظ حاشیه سود خود در شرایط افزایش هزینهها به کار گرفته میشود. اما این کاهش نامحسوس، چگونه بر اقتصاد خانوارها تأثیر میگذارد و چه راهکارهایی برای مقابله با آن وجود دارد؟
به گزارش نبض بورس، در حالی که تورم همچنان سفره خانوارها را کوچکتر میکند، تولیدکنندگان ترفندی زیرکانه به نام «کوچکسازی تورمی» را در پیش گرفتهاند. این استراتژی با کاهش نامحسوس حجم یا وزن محصولات، بدون تغییر محسوس قیمت، سود شرکتها را حفظ کرده و قدرت خرید مصرفکنندگان را به شکلی پنهان کاهش میدهد. تصور کنید قبلاً یک بسته ۱۰ عددی بیسکویت میخریدید، اما حالا همان بسته را با قیمت قبلی، فقط با ۸ عدد بیسکویت پیدا میکنید. این یعنی شما دارید پول بیشتری برای مقدار کمتری محصول میپردازید، اما چون قیمت کلی بسته ثابت مانده، شاید در نگاه اول متوجه نشوید. در واقع، قیمت هر بیسکویت به طور پنهانی افزایش یافته است. به این کار «تورم پنهان» هم میگویند.
کوچکسازی تورمی چیست؟ فراتر از یک کاهش سایز ساده
کوچکسازی تورمی، فرآیندی است که در آن تولیدکنندگان، به جای افزایش آشکار قیمت محصولات، حجم، وزن یا تعداد واحدهای یک کالا را کاهش میدهند، در حالی که قیمت نهایی آن را ثابت نگه داشته یا حتی اندکی افزایش میدهند. این ترفند زمانی دشوارتر قابل تشخیص میشود که شرکتها بستهبندی محصولات خود را نیز همزمان با کاهش حجم، تغییر دهند؛ مثلاً با اضافه کردن فرورفتگیهایی در ته بطریها یا برجسته کردن ادعاهایی چون «کالری کمتر» در بستهبندیهای غذایی. این تغییرات ظاهری، توجه مصرفکننده را از کاهش واقعی مقدار محصول منحرف میکند.
چه کالاهایی بیشتر قربانی میشوند؟
برخی محصولات به دلیل ماهیت خود یا رقابت شدید در بازار، بیشتر در معرض کوچکسازی تورمی قرار میگیرند. دادههای آماری اقتصاد آمریکا نشان میدهد که در بازه زمانی ژانویه ۲۰۱۹ تا اکتبر ۲۰۲۳، دستهبندی محصولات کاغذی خانگی (مانند دستمال کاغذی و حوله کاغذی) بیشترین افزایش قیمت ناشی از کوچکسازی تورمی را تجربه کردهاند. اما این تنها دسته آسیبپذیر نیست. گروه خواروبار به طور قابل توجهی تحت تأثیر این پدیده قرار دارند عبارتند از:
- تنقلات: چیپس، بیسکویت و سایر میانوعدهها
- محصولات شوینده خانگی: مایعات ظرفشویی، پودرهای لباسشویی و پاککنندهها
- قهوه: کاهش وزن بستههای قهوه
- شکلات و آدامس: کاهش تعداد یا وزن واحدها
- بستنی و محصولات مرتبط: کاهش حجم بستهبندی بستنی
ریشههای کوچکسازی تورمی: چرا تولیدکنندگان به این سمت میروند؟
کوچکسازی تورمی، راهکاری زیرکانه برای افزایش نامحسوس قیمتهاست. شرکتها به خوبی میدانند که افزایش مستقیم قیمت، به سرعت توسط مصرفکنندگان شناسایی شده و واکنش آنها را برمیانگیزد. بنابراین، ترجیح میدهند با کاهش جزئی در حجم یا وزن محصول، بدون ایجاد حساسیت زیاد، درآمد خود را افزایش دهند.
به عبارت دیگر، «پول بیشتری از طریق کاهش مقدار محصول در بستهبندی، نه با افزایش قیمت، به دست میآید.» این استراتژی به شرکتها اجازه میدهد تا ضمن حفظ سودآوری یا جبران هزینههای رو به افزایش تولید (مواد اولیه، انرژی، نیروی کار)، از دست دادن مشتریان وفادار خود جلوگیری کنند.
به «قیمت واحد» نگاه کنیم!
«Shrinkflation» در واقع شکلی از تورم است که لباس نو به تن کرده. تولیدکنندگان با این روش سعی میکنند قیمتها را رقابتی نگه دارند و سود خود را حفظ کنند، اما این کار در نهایت به ضرر مصرفکننده تمام میشود.
توصیه ما به شما: هنگام خرید، فقط به قیمت روی بسته توجه نکنید. چشم به «قیمت واحد» (قیمت به ازای هر گرم، کیلوگرم، لیتر، یا تعداد) که معمولاً روی برچسب فروشگاهها درج میشود، بدوزید. این عدد کلید اصلی درک واقعی ارزش خرید شماست!
ارسال نظر
