چرا شپنا از خرید سهام نفت سپاهان پاپس کشید؟ | ماجرای این معامله بزرگ و پرابهام چه بود؟

به گزارش نبض بورس، با گذشت ۲ روز از ارسال نامه فعالان بازار سرمایه در اعتراض به تصمیم پالایشگاه اصفهان مبنی بر خرید سهام ۳۳ درصدی نفت سپاهان حدود ۱۵۰ درصد گران‌تر از ارزش واقعی سهام، بالاخره محسن قدیری مدیرعامل پالایشگاه اصفهان در شفاف سازی اقدامات هلدینگ پترو پالایش اصفهان با اشاره به اینکه با تاکید سهامداران عمده شرکت پالایش اصفهان، متقاضی خرید سهام این شرکت بودیم گفت: قیمت سهام بورس نفت سپاهان چشمگیر نبود، از خرید منصرف شدیم.  

قضیه چه بود؟  

در اواسط مردادماه بود که اطلاعیه مبنی بر فروش بلوک ۳۳ درصدی شرکت نفت سپاهان (با نماد شسپا) توسط شرکت گروه پتروشیمی تابان فردا، متعلق به شرکت سرمایه‌گذاری اهداف (صندوق بازنشستگی کارکنان صنعت نفت سابق) منتشر شد. مهمترین نکته این اطلاعیه را میتوان قیمت پایه ۲۳هزار و ۵۰۰ میلیارد تومانی آن دانست که به اعتقاد بسیاری از تحلیلگران بازار سرمایه با ارزش واقعی سهم تفاوت معناداری داشت. درواقع به نظر میرسید گروه پتروشیمی تابان فردا، "شسپا" را با قیمتی روی میز معامله گذاشته اند که خریداری نخواهد داشت.  سهامدار اصلی شرکت نفت سپاهان برای دومین مرتبه قصد داشت روز دوشنبه ۱۶ شهریورماه ۱۴۰۲ معادل ۳۳.۴ درصد سهم شسپا را در بازار عمده بورس تهران عرضه کند. با این عرضه، درصد مالکیت گروه پتروشیمی تابان فردا در شسپا از ۶۷.۵ به بیش از ۳۴ درصد می رسید.

در این واگذاری که کارگزار فروشنده آن بانک کشاورزی بود، قیمت پایه هر سهم ۱۲۶۰ تومان (در عرضه قبلی ۹۳۶ تومان) و به صورت ۵۰ درصد نقد و باقی اقساط، تعیین شده بود و ارزش کل معامله هم ۲۳.۵ میلیارد تومان بود.

 

 

پشت پرده معامله چیست؟

در کمال ناباوری خریدار پیدا شد و پالایشگاه اصفهان حاضر شد بلوک ۳۳ درصدی نفت سپاهان را حدود ۱۵۰ درصد بالاتر از ارزش واقعی سهم خریداری کند. با انتشار این خبر و تائید شفاهی مدیرعامل شپنا، گمانه زنی‌ها در خصوص علت این تصمیم شپنا آغازشد. کارشناسان و تحلیلگران بازار با تاکید بر گرانی سهم شسپا اعتقاد داشتند که چرا شرکتی که سهامداران اصلی آن بانک رفاه کارگران، سهام عدالت و صندوق‌های بازنشستگی هستند، ممکن است زیر بار چنین معامله‌ای با این قیمت هنگفت برود. به ویژه اینکه این شرکت (پالایشگاه اصفهان) نیاز مبرمی به سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های خود برای افزایش حاشیه سود و کیفی‌سازی محصولات خود دارد. عدم پاسخ مناسب به این سوالات، زمینه داغ شدن شایعات و خبرپردازی را فراهم کرد. به گزارش انرژی پرس، عده‌ای هدف شپنا را تلاش برای ابقای مدیرعامل فعلی نفت سپاهان میدانستند که در حال حاضر به نمایندگی از شرکت نفت سپاهان، رئیس هیات مدیره پالایشگاه اصفهان است که با حفظ سمت، به نمایندگی از شرکت توسعه نفت مروارید (یکی از زیرمجموعه‌های اهداف) مدیرعامل و نایب رئیس هیات‌مدیره شرکت نفت سپاهان نیز است. درواقع گفته میشد که مدیرعامل نفت سپاهان تلاش دارد با استفاده از منابع پالایشگاه اصفهان، کنترل نفت سپاهان را اختیار بگیرد و از استفاده شرکت سرمایه‌گذاری اهداف از حقوق قانونی خود (تغییر مدیرعامل شرکت سرمایه‌پذیر) جلوگیری کند.

خرید گران به حساب سهامدران خرد؟

بر اساس آگهی عرضه، قرار بود روز گذشته دوشنبه ۱۳ شهریورماه، ۱۸ میلیارد و ۷۰۰ میلیون برگه سهم معادل ۳۳.۴ درصد از کل سهام شسپا با قیمت پایه ۱۲۶۰ تومان به صورت بلوکی فروخته شود. این در حالی است که قیمت تابلوی شسپا نیز ۵۲۹ تومان بوده است! وضعیت سهام شسپا در همان زمان درج آگهی عرضه هم بهتر از این نبود و فاصله زیادی تا قیمت آگهی داشت به حدی که در آن زمان گفته می‌شد قیمت عرضه دست کم سه برابر قیمت تابلوی سهم است! همین تفاوت قیمتی سوالات زیادی را در ذهن اهالی بازار سرمایه ایجاد کرد.

نکته جالب‌تر اینکه در زمان انتشار آگهی عرضه، ارزش خالص دارایی‌های شرکت از ۱۵ هزار میلیارد تومان هم فراتر نمی‌رفت! بر همین اساس در ابتدای انتشار آگهی گمانه‌زنی‌ها بر فروش نرفتن سهام شسپا تاکید داشت و به نظر می‌رسد بلوک سهام این شرکت بدون مشتری بماند. با این حال، اما اندک‌اندک روشن شد که شرکت نفت سپاهان اصفهان با نماد شپنا، خریدار این عرضه با رقم اعلامی خواهد بود.

سهامدارن دست به کار شدند

با این اوصاف بسیاری از فعالان و نهاد‌های مالی حاضر در بازار سرمایه که با سهام شپنا را در پرتفو داشتند و یا نگران ریزش این سهم به تبع آن گروه پالایشی یا کلیت بازار سرمایه بودند دست به قلم شدند و در نامه‌ای خطاب به محسن قدیری مدیرعامل پالایشگاه اصفهان، نسبت به این معامله ابراز نگرانی کرده اند. این فعالان بازار سرمایه ضمن درخواست رعایت منافع سهامداران خرد توسط آن مجموعه، تاکید کرده اند که اگر این مهم اجرایی نشده یعنی اگر منافع سهامدار خرد رعایت نشود،  نزد سازمان بورس شکایت طرح خواهد شد.بیداربورس

"شپنا" پاپس کشید 

به نظر میرسد تمامی این اقدامات در کنار هم بالاخره نتیجه مثبتی داشته و امروز (۱۴ شهریورماه ۱۴۰۲)  مدیرعامل شرکت پالایش نفت اصفهان از انصراف خرید سهام شرکت نفت سپاهان از طریق ارائه در شرکت بورس تهران خبر داد و گفت: قیمت سهام بورس نفت سپاهان چشمگیر نبود، از خرید منصرف شدیم.  

قدیری افزود: شرکت پالایش اصفهان، در ردیف شرکت‌های دارای سوددهی مطلوب قرار دارد، اما قیمت تعیین شده برای عرضه این میزان از سهام از نظر مزیت رقابتی، نسبت به انتظاری که داشتیم، برای ما جذاب نبود.

مدیرعامل پالایشگاه اصفهان با بیان اینکه ۱۷.۱ سهام شرکت پالایش نفت سپاهان متعلق به شرکت پالایش نفت اصفهان است افزود: باتوجه به تاکید سهامداران عمده شرکت پالایش اصفهان، با هدف بررسی درجه ارزش شرکت نفت سپاهان، متقاضی خرید سهام این شرکت بودیم، اما در نهایت این اقدام محقق نشد.

وی با اشاره به اینکه مبانی ما در مدیریت بر طبق آموزه‌ها بر اساس تصمیم‌گیری پروژه‌های زود بازده و در مسیر توجیه اقتصادی بوده است، بیان داشت: پالایشگاه در حد امکان هیچ تصمیمی را بدون تحقیق علمی و بررسی صرفه اقتصادی اجرایی نمی‌کند؛ بنابراین درصد خطا در این مجموعه صنعتی پایین است.

قدیری با اشاره به مدیریت استراتژیک هیات مدیره بر اساس توجیه اقتصادی با کمک شرکت‌های رتبه الف کشور، تصریح کرد: سال ۸۶ که شرکت نفت خصوصی شد به اشتباه برخی شرکت‌های زیر مجموعه فروخته شد، اما هدف‌گذاری شرکت نفت اصفهان برای سال ۱۴۰۶ رسیدن به قله برترین شرکت‌های دنیا از لحاظ تکنولوژی و سوددهی است. 

استقرار سازمان بازرسی کل کشور در نفت سپاهان

همچنین خبر رسید که نه تنها شپنا از خرید سهام شسپا عقب‌نشینی کرده است که پس از انتشار خبرهای ضد و نقیض در خصوص فروش بلوک مدیریتی شسپا به شپنا با قیمت بالا و اعتراض سهامداران شپنا، سازمان بازرسی کل کشور نماینده خود را در شرکت نفت سپاهان مستقر کرده است.