بورس در ایستگاه سردرگمی

بهمن قدمی در گفت‌وگو با ایسنا با بیان اینکه بازار سرمایه از دی‌ماه سال گذشته روند رو به رشدی را از نظر قیمت شروع کرده بود، ابراز عقیده کرد: افزایش قیمت‌ها سبب هجوم افراد جامعه به سمت بازار بورس شد که یکی از عمده‌ترین دلایل استقبال از این بازار تشویق و حمایت دولت بوده است.

مدرس دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهرکرد با ابراز این عقیده که در علم اقتصاد فرصت سود در بلندمدت وجود ندارد، بیان کرد: این مسئله بدین معنا است که جذاب شدن یک بازار، زمینه ورود افراد را فراهم کرده و بنابراین همگان سعی می‌کنند تا از این بازار نهایت استفاده را ببرند، مثلا زمانی که افراد شروع به خرید دلار می‌کنند در واقع از آن دلار استفاده نمی‌کنند بلکه در تلاش هستند تا از نوسانات ارزی، سود عاید خود کنند اما زمانی که این بازار کساد شود افراد شروع به خارج شدن کرده و در نهایت اختلال در این بازار به‌وجود می‌آید.

این کارشناس اقتصادی ادامه داد: اگر نگاهی به سال‌های گذشته تاکنون داشته باشیم، متوجه می‌شویم که در زمان‌های مختلف یک بازار برای سرمایه‌گذاری جذاب بوده است و در علم اقتصاد هجوم به بازارهای سرمایه را در برهه‌های مختلف رفتارهای گله‌ای می‌نامند، این رفتار در کشور ما در مقایسه با جوامع دیگر بسیار پررنگ است که این مسئله به دلیل ناتوانی بازار کشور، برای جذب سرمایه‌ها و در نهایت ایجاد تولید و ایجاد چرخه پویا است.

مدرس علوم اقتصاد در دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهرکرد ساختار مالیاتی ضعیف کشور را نیز باعث هجوم مردم به سمت بازارهای مختلف عنوان و اظهار کرد: در کشورهای مختلف دنیا به‌دلیل شفافیت سیستم مالیاتی، قدرت مانور افراد کم شده است و در نتیجه اجازه جابجایی بین بازارهای مختلف را از آنان به‌نوعی سلب می‌کنند، باید گفت دریافت نکردن مالیات به‌شدت آسیب‌زا بوده و دلالی در بازارهای ایران چشمگیر است.

قدمی افزایش شاخص بورس در ایران طی ماه‌های ابتدای سال را غیر واقعی و غیر منطقی دانست و اضافه کرد: دولت به‌عنوان یک ناظر قدرتمند نتوانست رشد بالا را مدیریت کند و تجربه نشان داده است که اقتصادهای توانمند دارای ناظران قدرتمند و قانون‌گذار هستند.

وی درخصوص علت توقف رشد بورس گفت: از آن‌جا که دولت نتوانست بحث مدیریتی خود را به‌درستی انجام دهد، این رشد کوتاه‌مدت متوقف شد، در همه جای دنیا بازار سرمایه پر ریسک و پر سود است و باید انتظار افزایش و انتظار کاهش را داشته باشیم.

مدرس دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهرکرد مثبت شدن اندک بازار بورس طی روزهای اخیر را غیر منطقی عنوان و تصریح کرد: علت این مثبت شدن، فشار دولت به افراد حقوقی بوده تا دوباره به این بازار ورود پیدا کنند، اما به‌نظر می‌رسد بازار سرمایه در بلندمدت رشد آن‌چنانی نداشته باشد، از طرف دیگر سهم‌های تعیین‌کننده به حد اشباع رسیده‌اند و اگر رشد پیدا کند منوط به نقش مدیریتی صحیح دولت است.

این کارشناس اقتصادی نقش سرمایه انسانی را حیاتی مطرح کرد و گفت: تجربه نشان داده است سرمایه اجتماعی عامل توسعه است و تعریف آن به اعتماد به افراد جامعه، شفافیت در قوانین و مقررات، نقش سمن‌ها در جامعه و تعامل افراد با دولت و با یکدیگر، مربوط است.

قدمی نبود اعتماد مردم نسبت به دولت را دارای آسیب بسیار دانست و در پایان یادآور شد: عوارض این مهم در بلندمدت بسیار خطرناک است و باید دولت تمرکز خود را بر تقویت سرمایه اجتماعی بگذارد.