اصلاح ۴۰ درصدی شاخص بورس در سه ماه

سید فرهنگ حسینی کارشناس بازار سرمایه در گفت‌وگو با خبرگزاری فارس، در مورد ریزش‌های این روزهای شاخص بازار سرمایه، گفت: بازار سرمایه یکی از سریع‌ترین و شدیدترین اصلاح های خود را پشت سر گذاشته است. اصلاح بیش از ۴۰ درصد در کمتر از ۳ ماه را شاهد بودیم. با این وجود شاهد اصلاح بیش از ۶۰ تا ۷۰ درصدی در بسیاری از نمادها بوده‌ایم و در عین حال شاهد تداوم صف فروش و عدم تعادل در یک سوم تا نیمی از نماد ها هستیم. 

به گفته وی، روند فرسایشی بازار سبب خروج بسیاری از سرمایه‌گذاران و سهامداران از بازار شده است.

کارشناس بازار سرمایه در مورد مهمترین دلیل اصلاح بازار اظهار داشت: در مقطع فعلی، صعود بدون توجه به واقعیت‌های اقتصادی و مالی شرکت‌ها بوده است. تلاش‌های متعددی در راستای حمایت از سهامداران و بازار صورت گرفته است که هر چند در مواردی مانند بازارگردانی در بهبود نقدشوندگی موثر خواهد بود، اما تغییرات متعدد قوانین و دستورالعمل ها و محدودیت‌های مختلف می‌تواند ریسک‌های بیشتری به بازار وارد سازد و این موضوع باید در هر تصمیم مورد توجه قرار گیرد.

حسینی بر این نکته تاکید کرد: خروج چند ده هزار میلیارد تومان نقدینگی از بازار ثانویه صرف تامین مالی دولت و سایر نهادهای عمومی شده است. لذا خروج پول به سمت بازار اولیه و سرمایه‌گذاری در طرح‌ها و پروژه‌های جدید نبوده است که اگر این موضوع محقق می‌شد، می‌توانست فرصت بی نظیر برای رشد و جهش تولید شرکت‌ها در میان مدت فراهم شود.

کارشناس اقتصاد خاطرنشان کرد: نسبت قیمت به سود (P/E) بازار در تا پیش از سال 1398 همواره بین 4 واحد در کمینه بازار تا 12 واحد در اوج بازار در دوره‌های مختلف نوسان داشته است، اما در اوج بازار سال 1399 این رقم به بیش از 30 واحد رسید. رقمی که نشان دهنده فاصله معنا دار نسبت به روند تاریخی خود بوده و نشانی از بیش از ارزشی بازار بوده است.

حسینی همچنین گفت: هم‌زمان با اصلاح بازار، چند اتفاق در درون و بیرون بازار رخ داده است. از اصلی ترین عوامل منفی می‌توان قیمت‌گذاری فولاد و اختلاف در پالایش یکم اشاره نمود و پس از آن اخبار افزایش نرخ بهره (سود) بین بانکی و شایعات افزایش نرخ بهره (سود) سپرده‌ها که بخشی از آن را در شعب بانک‌ها شاهد هستیم، از عوامل تقویت روند نزولی بوده است.

وی این نکته را هم اضافه کرد: از سوی دیگر قیمت پالایشی ها از شروع پذیره‌نویسی کاهش قابل توجهی داشته است و قیمت فعلی با قیمت‌های با لحاظ تخفیف نیز کمتر است.

این کارشناس بازار سرمایه گفت: از سوی دیگر افزایش قیمت خودرو و احتمال واگذاری قیمت گذاری خودرو به سازمان حمایت در کنار افزایش نرخ ارز و اصلاح قیمت‌گذاری پالایشی‌ها از اخبار مثبت این دوره بوده است، اما به دلیل فاصله گرفتن قیمت سهام از ارزش ذاتی خود، اصلاح بازار تداوم یافته است. از سوی دیگر، بخش عمده‌ای از وعده‌ حمایت‌های چند هزار میلیارد تومانی اعلامی تا تزریق منابع صندوق توسعه به صندوق تثبیت بازار محقق نشده و اعتماد سهامداران را دچار خدشه کرده است.

به گفته حسینی، موضوع بیرونی دیگر، انتخابات ایالات متحده است که بازار و سرمایه‌گذاران توجه و تمرکز بالایی بر آن دارند. فارغ از نتیجه، به نظر نمی‌رسد که انتخاب هر رئیس جمهوری در ایالات متحده اثر کوتاه مدت و میان مدتی بر بازار سرمایه داشته باشد و عملا جو بازار به شدت تحت تاثیر قرار گرفته و دو قطبی شده است.

وی گفت: واکنش سهامداران به رویدادها نسبت به چند ماه پیش دقیقا برعکس شده است. در شرایطی که در دوره رونق در ماه‌های ابتدایی سال کوچکترین اخبار مثبت محرک رشد شدید قیمت بوده و سهامداران به اخبار مثبت بیش واکنشی داشتند و اخبار منفی به راحتی نادیده گرفته می‌شد، اما در شرایط فعلی، شاهد بی اثر بودن اخبار مثبت و تمرکز شدید سهامداران به رویدادهای منفی است. 

حسینی در پایان گفت: لذا به نظر می‌رسد که اعتماد سرمایه‌گذاران جدید کاسته شده و سبب عدم ورود نقدینگی جدید و تداوم خروج سرمایه از بورس شده است.