مدیریت «فارس» در آزمون بحران؛ از حفظ صادرات تا پیشبرد پروژه‌های آینده‌ساز

به گزارش نبض‌بورس، یک کارشناس بازار سرمایه با اشاره به عملکرد هلدینگ خلیج فارس در یکی از پیچیده‌ترین دوره‌های اقتصادی و ژئوپلیتیکی کشور گفت: کیفیت مدیریت بنگاه‌های بزرگ در روزهای بحرانی مشخص می‌شود و «فارس» طی یک سال گذشته توانسته همزمان با حفظ تولید، صادرات و سودآوری شرکت‌های تابعه، مسیر اجرای پروژه‌های توسعه‌ای و تکمیل زنجیره ارزش را نیز متوقف نکند؛ موضوعی که به گفته او می‌تواند بخش مهمی از ثروت آینده سهامداران را شکل دهد.

ابراهیم سماوی کارشناس بازار سرمایه در خصوص عملکرد هلدینگ خلیج فارس و مدیریت این هلدینگ طی یک سال گذشته به خبرنگار بورس24 گفت: در ارزیابی عملکرد بنگاه‌های بزرگ اقتصادی، معمولاً توجه افکار عمومی و حتی بخشی از فعالان بازار سرمایه به سود خالص، درآمد عملیاتی یا ارزش بازار معطوف می‌شود؛ اما واقعیت آن است که کیفیت مدیریت یک مجموعه نه در روزهای آرام، بلکه در دوره‌های پرریسک و بحرانی آشکار می‌شود.

زمانی که اقتصاد با نااطمینانی‌های گسترده، محدودیت‌های بین‌المللی، نوسانات شدید بازارها و ریسک‌های عملیاتی مواجه است، حفظ روند تولید، استمرار صادرات، اجرای پروژه‌های توسعه‌ای و صیانت از منافع سهامداران به مراتب دشوارتر از کسب سود در شرایط عادی خواهد بود.

وی خاطرنشان کرد: هلدینگ صنایع پتروشیمی خلیج فارس طی ماه‌ها و سال‌های اخیر در یکی از پیچیده‌ترین دوره‌های اقتصادی و سیاسی کشور فعالیت کرده است. شرایطی که از یک سو محدودیت‌های بین‌المللی، فشار بر زنجیره تأمین، دشواری‌های نقل و انتقال مالی و محدودیت‌های صادراتی را به همراه داشته و از سوی دیگر تحولات منطقه‌ای و فضای پرتنش ژئوپلیتیکی، سطح ریسک فعالیت شرکت‌های بزرگ را به شکل محسوسی افزایش داده است. با این حال، بررسی عملکرد شرکت‌های تابعه فارس نشان می‌دهد که نه تنها روند فعالیت عملیاتی گروه دچار اختلال معنادار نشده، بلکه بسیاری از شرکت‌های زیرمجموعه موفق به ثبت عملکردی فراتر از انتظارات شده‌اند.

سماوی افزود: در چنین شرایطی، استمرار تولید در مجتمع‌های بزرگ پتروشیمی، حفظ بازارهای صادراتی، مدیریت خوراک، کنترل هزینه‌ها و تداوم اجرای پروژه‌های توسعه‌ای را نمی‌توان صرفاً نتیجه ظرفیت‌های فنی شرکت‌ها دانست؛ بلکه بخش مهمی از این دستاوردها حاصل استقرار نظام مدیریتی منسجم و تصمیم‌گیری‌های به‌موقع در سطح هلدینگ است. تجربه نشان داده است که در دوره‌های بحرانی، حتی بنگاه‌های برخوردار از دارایی‌های ارزشمند نیز در صورت ضعف مدیریتی می‌توانند با افت عملکرد مواجه شوند، اما آنچه طی این دوره در مجموعه خلیج فارس مشاهده شده، حفظ ثبات عملیاتی در کنار استمرار مسیر توسعه بوده است.

این کارشناس بازار سرمایه گفت : یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های مدیریت موفق در بنگاه‌های بزرگ اقتصادی، توانایی ایجاد تعادل میان اداره امور جاری و ساختن آینده است. بسیاری از مدیران در شرایط پرریسک تمام تمرکز خود را صرف عبور از بحران می‌کنند و پروژه‌های توسعه‌ای را به تعویق می‌اندازند. در مقابل، آنچه در فارس مشاهده می‌شود حفظ همزمان هر دو مسیر است؛ از یک سو تولید، صادرات و سودآوری شرکت‌های تابعه استمرار یافته و از سوی دیگر پروژه‌های بزرگی که آینده صنعت پتروشیمی کشور را شکل می‌دهند، متوقف نشده‌اند. این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که بخش قابل توجهی از ارزش آینده فارس نه در دارایی‌های موجود، بلکه در پروژه‌هایی نهفته است که امروز در حال تکمیل هستند.

وی ادامه داد: بررسی عملکرد شرکت‌هایی نظیر نوری، پارس، بوعلی سینا، بندرامام، اروند، بیدبلند خلیج فارس و هویزه خلیج فارس نشان می‌دهد که این مجموعه‌ها در شرایطی موفق به حفظ جایگاه خود در بازارهای داخلی و خارجی شده‌اند که بسیاری از صنایع کشور با کاهش ظرفیت تولید یا محدودیت‌های عملیاتی مواجه بوده‌اند. تداوم صادرات، حفظ سهم بازار و استمرار سودآوری در چنین فضایی، نشانه‌ای روشن از ظرفیت بالای مدیریتی در سطح گروه محسوب می‌شود.

سماوی در ادامه گفت: نکته مهم دیگر آن است که مدیریت مجموعه صرفاً به حفظ وضع موجود اکتفا نکرده است. حرکت به سمت تکمیل زنجیره ارزش، سرمایه‌گذاری در طرح‌های جدید، توسعه صنایع پایین‌دستی و ایجاد زیرساخت‌های پایدار برای افزایش سودآوری آتی نشان می‌دهد نگاه حاکم بر مجموعه، نگاهی بلندمدت و توسعه‌محور است. این رویکرد در شرایطی اتخاذ شده که بسیاری از بنگاه‌ها به دلیل نااطمینانی‌های اقتصادی، رویکردی محافظه‌کارانه و کوتاه‌مدت را در پیش گرفته‌اند.

او افزود: از منظر سهامداران نیز اهمیت این موضوع دوچندان است. سهامداران عمدتاً به سود سال جاری توجه می‌کنند، اما ارزش واقعی مدیریت زمانی مشخص می‌شود که بتواند ضمن حفظ سودآوری فعلی، ظرفیت خلق سود در سال‌های آینده را نیز افزایش دهد. امروز بخش مهمی از ارزش فارس به پروژه‌هایی وابسته است که طی سال‌های اخیر با وجود تمام محدودیت‌ها پیش رفته‌اند و در سال‌های آینده به بهره‌برداری کامل خواهند رسید. به بیان دیگر، بخشی از ثروتی که در آینده برای سهامداران ایجاد خواهد شد، محصول تصمیماتی است که در همین دوره دشوار اتخاذ شده است.