تأثیر حذف صفر از پول ملی بر تورم و معیشت خانوار‌ها

به گزارش نبض بورس، زمانی که حذف صفر از پول ملی پیش از کنترل تورم انجام می‌شود، تنها اعداد روی کاغذ کوچک‌تر می‌شوند و تغییری واقعی در قیمت‌ها رخ نمی‌دهد. در چنین شرایطی، قدرت خرید مردم ثابت نمی‌ماند و حتی ممکن است به مرور کاهش یابد.

موضوع حذف صفر‌های اضافی از پول ملی، سال‌هاست که در ایران مطرح و مورد بررسی قرار گرفته، اما اجرای عملی آن تا امروز با چالش‌های فراوانی رو‌به‌رو بوده است.

دلیل اصلی انتقادات و نگرانی‌ها این است که اگر این اقدام بدون کنترل و مهار تورم و اصلاحات ساختاری به‌کار گرفته شود، نه‌تنها منجر به بهبود نمی‌شود، بلکه ممکن است تورم را شدیدتر کند و مشکلات اقتصادی را بیشتر کند.

وقتی که حذف صفر قبل از مهار تورم انجام می‌شود، فقط اعداد روی کاغذ کوچک‌تر می‌شوند و قیمت‌ها در واقع هیچ تغییری نمی‌کنند.

این باعث می‌شود که قیمت‌ها در نگاه مردم ارزان‌تر به نظر برسد، اما در عین حال، چون تورم و فشار‌های اقتصادی واقعی پابرجاست، انتظارات تورمی بالا رفته و قیمت‌ها ممکن است حتی سریع‌تر افزایش پیدا کنند.

به عبارت دیگر، این کار در ظاهر میزان پول پرداختی برای خرید کالا و خدمات را کمتر جلوه می‌دهد ولی نمی‌تواند جلوی رشد تورم واقعی را بگیرد.

در جهت مقابل، همین اجرای پروژه در شرایطی که تورم کنترل شده باشد، کمک بزرگی به نظام پولی و اقتصادی کشور می‌کند. واحد پولی ساده‌تر و روان‌تر شده، عملیات مالی و حسابداری آسان‌تر می‌شود و مردم راحت‌تر می‌توانند قیمت‌ها و ارزش‌ها را درک کنند.

این وضعیت می‌تواند به تقویت اعتماد به پول ملی کمک کند و فضای روانی اقتصاد را بهبود دهد.

البته باید توجه داشت که حذف صفر به خودی خود جادویی برای حل مشکلات اقتصادی نیست و اگر بدون اصلاحات دیگر مثل مدیریت مالی، سیاست‌های پولی درست، کنترل نقدینگی و بهبود ساختار‌های بانکی انجام شود، صرفاً یک تغییر ظاهری و بی‌اثر خواهد بود.

حذف صفر از پول ملی، تجربه‌های متفاوتی در کشور‌های دیگر داشته است. این که نتیجه آن در ایران مثبت یا منفی باشد، به وضعیت اقتصادی و کنترل نرخ تورم بستگی دارد.

آلمان در سال ۱۹۲۳ بعد از ابرتورم شدید، با حذف ۱۲ صفر و اصلاحات اقتصادی گسترده موفق شد ثبات را به اقتصادش برگرداند. ترکیه هم در ۲۰۰۵ بعد از چند سال مهار تورم، شش صفر از پولش را حذف کرد و این کار همراه با اصلاحات اقتصادی، موفقیت‌آمیز بود.

 لهستان نیز بعد از دوره تورم بالا و اصلاحات سختگیرانه توانست چهار صفر از پولش را حذف کند و شرایط بهتری پیدا کند.

اما در مقابل، کشور‌هایی مثل زیمبابوه و آرژانتین نمونه‌هایی هستند که بدون مهار تورم و اصلاح ساختاری، چندین بار صفر از پولشان حذف کردند، اما نتیجه‌ای نگرفتند و تورم شدید باقی ماند.

 اینها نشان می‌دهد حذف صفر بدون مهار تورم و اصلاحات، فقط بازی با ظاهر اعداد است و تاثیر واقعی ندارد.

پس درس اصلی این است که حذف صفر باید پس از کنترل تورم و اصلاحات اقتصادی انجام شود تا بتواند به تقویت پول ملی و ساده‌تر شدن مبادلات مالی کمک کند و نه فقط پوششی بر مشکلات موجود باشد. | اقتصاد 24