بررسی عمیق یک اَبَر پروژه در بمپنا

به گزارش نبض بورس، پویا احمدی | در این مطلب می‌خواهیم به بررسی یک طرح عظیم و زمانبر در شرکت تولید برق عسلویه مپنا بانماد «بمپنا» بپردازیم که سالهاست توجه بسیاری را به خود معطوف ساخته است.

لازم به ذکر است که تمامی بررسی‌ها و اعداد از گزارش‌ها و صورت‌های مالی حسابرسی شده شش ماه منتهی به خرداد ۱۴۰۳ شرکت استخراج شده است.

کلیات طرح

شرکت در اوایل سال ۱۳۹۵ به منظور افزایش ظرفیت تولید و راندمان نیروگاه و به دنبال آن افزایش درآمدهای عملیاتی پس از دوره بیع متقابل، طرح توسعه نیروگاه از سیکل ساده (گازی) به سیکل ترکیبی (گازی و بخار) را شروع نمود.

مطابق برنامه زمانبندی پروژه ، مقرر گردیده بود راه‌اندازی و بهره‌برداری از واحد ۳ بخار به همراه دیگر واحدها در سنوات قبل انجام پذیرد که با توجه به الحاقیه قرارداد و در نتیجه افزایش در مخارج باقیمانده جهت تکمیل واحد مزبور که عمدتاً ناشی از تغییر در نرخ برابری ارز مطابق با مقررات جاری ارزی بانک مرکزی و عدم تامین مالی به موقع پروژه بود، راه‌اندازی و بهره‌برداری از پروژه فوق را نسبت به تاریخ پیش‌بینی شده اولیه با تاخیر مواجه نموده و در آخرین برنامه زمانبندی انجام شده اه‌اندازی واحد مزبور در سال ۱۴۰۵ یش‌بینی شده است.

مکانیزم قراردادی: قرارداد بیع متقابل توسعه بخش بخار نیروگاه عسلویه در تاریخ ۱۳۹۴ توانیر به شرکت ابلاغ شد. این قرارداد بر مبنای آیین نامه اجرایی بند ۱۹ قانون بودجه سال ۱۳۹۲ کل کشور منعقد شده است.

نحوه بازگشت سرمایه: با اجرای این طرح ، شرکت موظف خواهد بود طبق برنامه زمانبندی قرارداد نسبت به نصب و راه‌اندازی ۳ واحد بخار با مشترکات و پست مربوطه اقدام نماید. در مقابل ، شرکت در یک دوره به مدت حداکثر دو سال  پس از بهره برداری تجاری هر واحد، سوخت نفت گاز صرفه‌جویی شده یا معادل آن را پس از تایید توسط شرکت تولید نیروی برق حرارتی از وزارت نفت دریافت خواهد نمود که بخشی از سرمایه مورد نیاز جهت توسعه نیروگاه به سیکل ترکیبی را در زمان عقد قرارداد پوشش می‌دهد.

میزان افزایش ظرفیت نیروگاه: با اجرای طرح توسعه نیروگاه به سیکل ترکیبی، ۳ واحد بخاری (سیکل ترکیبی) هر یک به ظرفیت اسمی ۱۶۰ مگاوات (جمعاً ۴۸۰ مگاوات) به مجموع ظرفیت نیروگاه افزوده خواهد شد. همچنین با اجرای این طرح میزان راندمان نیروگاه از ۳۲ به حدود ۴۹ درصد خواهد رسید..

میزان تاثیر طرح توسعه بر درآمدهای عملیاتی شرکت: پس از اتمام دوره بیع متقابل، با توجه به افزایش ظرفیت نیروگاه به میزان ۴۸۰ مگاوات که حدوداً معادل ۵۰ درصد افزایش خواهد بود، فروش برق نیروگاه نیز متناسباً افزایش خواهد یافت. ضمن ضمناً به دلیل افزایش راندمان نیروگاه پس از اجرای طرح و تبدیل به سیکل ترکیبی به جهت خرید برق تولیدی این نیروگاه در اولویت قرار خواهد گرفت.

عملیات احداث و پیشرفت پروژه EPC اجرای طرح

فاز مهندسی: فرایند طراحی، مهندسی و تولید مدارک مهندسی پروژه از اواخر سال ۱۳۹۴ آغاز شده است. 

فاز تامین تجهیزات: بخش قابل توجهی از تجهیزات اصلی پروژه شامل توربین بخار ، ژنراتور ، ترانس اصلی ، تجهیزات بویلر و مشترکات و پست نیروگاه به سایت حمل شده است و مابقی تجهیزات در حال تامین می‌باشد.

فاز احداث: عملیات احداث پروژه بخش بخار نیروگاه عسلویه از اردیبهشت ماه سال ۹۵ آغاز شده است. عملیات اجرایی واحد اول مشترکات و پست در بخش ساختمانی نصب و راه اندازی به اتمام رسیده است و واحد مذکور از اردیبهشت ۱۴۰۰ به بهره‌برداری تجاری رسیده است. عملیات اجرایی واحد دوم نیروگاه نیز شامل تکمیل کار‌های ساختمانی، تامین و نصب تجهیزات از اواخر سال ۱۳۹۹ آغاز شد و در شهریور ماه سال ۱۴۰۱ سنکرون اولیه با شبکه برق سراسری انجام گردید. توضیح اینکه پیشرفت واقعی پروژه در پایان خرداد ماه ۱۴۰۳ به میزان ۸۸.۵ درصد بوده است به طوری که پیشرفت بخش مهندسی ۱۰۰ درصد، بخش تامین تجهیزات ۸۶.۹ درصد، بخش ساختمانی ۸۱.۷ درصد، بخش نصب تجهیزات ۷۲.۵ درصد، و بخش راه‌اندازی ۶۷.۱ درصد می‌باشد. لازم به ذکر است برق تولیدی واحد دوم بخار نیروگاه از سال ۱۴۰۲ در بازار عمده فروش برق عرضه شده است. همچنین پیشرفت فیزیکی واحد سوم بخار نیروگاه عسلویه ۴۴.۴ درصد  می‌باشد و پیش بینی می‌گردد در صورت تامین نقدینگی متناسب به ویژه از محل دریافت مطالبات قرارداد بیع متقابل واحد ۱ و ۲ از شرکت تولید نیروی برق حرارتی، تکمیل واحد نیز ظرف دو سال آینده محقق گردد.

توضیحات بیشتر و جزئی تر مطابق با صورت های مالی

دارایی در جریان تکمیل متشکل از اقلام زیر مربوط به قرارداد طراحی، مهندسی، عملیات ساختمانی، نصب و راه اندازی ۳ واحد بخار به شماره ۲-۱۴-۴-۹۳-ASL و قرارداد خرید تجــــهیزات بخـــش بـــخار به شــماره ۱-۱۴-۴-۹۳-ASL منعقده با کنسرسیوم شرکت‌های گروه مپنا، توسعه یک و مپنا بین الملل می‌باشد که در تاریخ ۱۳۹۴/۰۲/۰۱ ابلاغ و از تاریخ ۱۳۹۵/۰۲/۰۱ اجرایی و آغاز شده است (توضیح اینکه شرکت توسعه ۲ در تاریخ ۹۷/۵/۳۱ از کنسرسیوم خارج شده است).

مجموع دو فقره قرارداد مذکور به مبلغ ۴۰۷،۸۹۰،۰۰۰ یورو و مدت آن ۴۷ ماه از تاریخ ابلاغ قرارداد می‌باشد (مبلغ ۳۶۷.۰۰۰.۰۰۰ یورو بابت قرارداد خرید تجهیزات و مبلغ ۴۰.۸۹۰.۰۰۰ یورو بابت قرارداد طراحی، مهندسی، عملیات ساختمانی، نصب و راه اندازی میباشد). با عنایت به اعلام پیمانکار EPC بخش بخار نیروگاه عسلویه مبنی بر عدم امکان ادامه عملیات اجرایی پروژه بخش بخار با نرخ‌های ارز لحاظ شده در صورت وضعیت‌های صادره قبلی که ناشی از طولانی شدن مدت زمان اجرای پروژه و تغییرات شدید نرخ واقعی ارز در سال‌های اخیر و افزایش قابل توجه مخارج پروژه می‌باشد، در قالب الحاقیه‌ای به قرارداد مذکور، توافق گردید از تاریخ ۱۴۰۳/۰۳/۰۱، صورت وضعیت‌های صادره بر اساس نرخ سامانه سناء در حساب‌ها منعکس گردد.

پیشرفت فیزیکی واحد سوم بخار نیروگاه عسلویه ۴۴.۴% می‌باشد که پیش بینی تاریخ تکمیل این واحد منوط به تامین نقدینگی بویژه از محل دریافت مطالبات قرارداد بیع متقابل از شرکت تولید نیروی برق حرارتی خواهد بود.

پیرو قرارداد منعقده مورخ ۱۲ بهمن ماه ۱۳۹۲ که با استفاده از مجوز بند ۱۹ قانون بودجه سال ۱۳۹۲ در قالب بیع متقابل به منظور احداث بخش بخار نیروگاه و تولید و عرضه برق با ظرفیت اسمی ۴۸۰ مگاوات (۳ واحد بخار) فی مابین شرکت مدیریت تولید، انتقال و توزیع نیروی برق ایران (شرکت توانیر) و شرکت توافق گردیده انرژی حاصل از تولید بخش بخار نیروگاه در دوره بهره برداری بر طبق مفاد و شرایط مندرج در قرارداد به شرکت توانیر بدون دریافت وجه توسط شرکت تحویل داده شده و درمقابل معادل ریالی سوخت صرفه جویی شده تحویل شرکت گردد.

به موجب مفاد بند ۳-۲ ماده ۲ قرارداد، دوره بهره برداری یک دوره حداکثر هشت ماه و ۲۳ روز برای تولید برق در هر واحد بخار نیروگاه از تاریخ بهره برداری درآن واحد بخار می‌باشد (با توجه به دوره پیشبرد و ساخت در سال ۱۳۹۷) و معادل ریالی سوخت صرفه جویی شده صرفاَ متناسب با تولید انرژی در این دوره محاسبه خواهد شد.

براساس قرارداد سوخت صرفه جویی در دوره بهره برداری مقدار ۶۱۷.۳۸۶.۸۵۷ لیتر و معادل ۱۲.۰۱۹ میلیارد ریال می‌باشد. از آنجائیکه طبق تبصره ۲ ماده ۴ آیین نامه بند ۱۹ قانون بودجه سال ۱۳۹۲مقرر گردیده دوره بهره برداری به گونه‌ای محاسبه شود که ارزش سوخت صرفه جویی شده بر اساس قیمت فوب خلیج فارس در زمان عقد قرارداد بتواند اصل سرمایه گذاری را پوشش دهد؛ لذا در نتیجه پیگیری‌های لازم توسط شرکت به منظور حقوق متصوره در چارچوب قرارداد بابت مطالبات ناشی از سوخت صرفه جویی شده به شبکه از طریق شرکت مادر تخصصی تولید نیروی برق حرارتی و متعاقبا توسط شرکت مذکور از طریق سازمان برنامه و بودجه کشور، الحاقیه شماره یک قرار داد، در تاریخ ۱۳۹۹/۱۲/۲۷ با شرکت مادر تخصصی تولید نیروی برق حرارتی منعقد و طی نامه شماره ۴۳۰/۲۳۶۵۳/ص/۹۹ مورخ ۱۳۹۹/۱۲/۲۷ توسط شرکت مادر تخصصی تولید نیروی برق حرارتی به شرکت ابلاغ گردیده است.

اهم تغييرات طبق الحاقيه مذكور به شرح زير می باشد:

• شرکت مادر تخصصی تولید نیروی برق حراراتی جایگزین شرکت توانیر در قرارداد بیع متقابل می‌گردد.
• طول "دوره بهره برداری" قرارداد بیع متقابل برای هر واحد نیروگاه بخار از ۸ ماه و ۲۳ روز به ۲۴ ماه افزایش یافته است.
• سقف سوخت صرفه جویی شده تحویلی در "دوره بهره برداری" معادل ۱،۶۹۱،۳۷۲،۳۲۲ لیتر نفت و گاز و تا سقف ۳۵۱،۹۱۰،۵۰۸ یورو می‌باشد که توسط سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور محاسبه شده است.
• طبق ماده ۱۳ الحاقیه، در صورت تاخیر در بهره برداری از هر واحد نیروگاه نسبت به تاریخ‌های برنامه ریزی شده (برای واحد یک ۱۳۹۹/۰۳/۰۲ برای واحد دو ۱۳۹۹/۵/۰۲ و برای واحد سه ۱۳۹۹/۰۷/۰۲)، خسارتی معادل ۰/۱۴۶۴ یورو به ازای هر کیلووات در روز تعلق می‌گیرد. تعیین خسارت مقطوع براساس تاخیراتی که توسط شرکت مادر تخصصی تولید نیروی برق حرارتی غیر مجاز و قابل انتساب به شرکت شناخته شده محاسبه می‌باشد. لازم به توضیح است دوره بهره برداری تجاری واحد اول بخار نیروگاه عسلویه که از تاریخ ۱۴۰۰/۰۲/۱۸ آغاز شده بود به دلیل تحقق سقف سوخت صرفه جویی شده واحد مذکور (به میزان ۵۶۳،۷۹۰،۷۷۴ لیتر) در تاریخ ۱۴۰۲/۰۱/۱۲ خاتمه یافته تلقی می‌گردد و لذا از تاریخ ۱۴۰۲/۰۱/۱۳ درآمد فروش برق واحد مذکور در بازار عمده فروشی برق متعلق به شرکت تولید برق عسلویه مپنا می‌باشد. همچنین بابت سوخت صرفه جویی واحد اول بخار تا پایان خرداد ماه ۱۴۰۳ مبلغ ۷.۸۱۹ میلیارد ریال از طرف شرکت مادر تخصصی تولید نیروی برق حرارتی به حساب‌های شرکت واریز گردیده است؛ که بر اساس استاندارد‌های حسابداری، نسبت به تعدیل این حساب در دفاتر شرکت اقدام شده است.
• برق تولیدی واحد دوم بخار نیروگاه از تاریخ ۱۴۰۲/۳/۲۳ در بازار عمده فروشی برق عرضه شده است و گواهی بهره برداری تجاری واحد مذکور در تاریخ ۱۴۰۲/۱۱/۲۸ از سوی شرکت مادر تخصصی برق حرارتی به این شرکت ابلاغ شده است. ضمنا مکاتباتی در خصوص دریافت وجوه مربوط به بیع متقابل با دستگاه‌های اجرایی ذیربط انجام و مستمراً در حال پیگیری می‌باشد.