کد خبر: ۵۳۱۸۹
۱۳:۰۶
۱۴۰۱/۱۱/۰۴

محمد حسین امین‌الضرب کیست؟

کد خبر: ۵۳۱۸۹
۱۳:۰۶
۱۴۰۱/۱۱/۰۴
حاج محمدحسین خان مهدوی امین الضرب کارآفرین موفق ایرانی، سمبل تجارت مدرن در ایران فرزند حاج محمدحسن امین الضرب، در شب ششم محرم الحرام 1289 هجری در تهران زاده شد.

حاج محمدحسین خان مهدوی امین الضرب

امین الضرب لقبی است که در زمان پادشاهی قدیم، به افراد تاثیرگذاری تعلق می‌گرفت که امین پادشاهان و ملوکان در ضرب سکه بودند. در هر دوره‌ای شخصی که متصدی ضرب سکه رایج کشور می‌‌شده را امین دارالضرب (به اختصار امین الضرب) می‌گفتند، اما امروز وقتی گفته‌می‌شود «امین الضرب» منظور یک نفر است: «حاج محمدحسین خان مهدوی امین الضرب» کارآفرین موفق ایرانی، سمبل تجارت مدرن در ایران حاج محمدحسین مهدوی امین الضرب فرزند حاج محمدحسن امین الضرب(تاجر زبردستی که فنون ضرب سکه را در اروپا آموخت) که در شب ششم محرم الحرام 1289 هجری در تهران زاده شد. آموزش دوران ابتدایی خود را نزد معلمین خصوصی گذراند. در کودکی و جوانی علوم گوناگون را فراگرفت و به­طور کامل مسلط به زبان عربی و فرانسه بود.

محمدحسین امین‌الضرب از 16سالگی به فعالیت‌های تجاری و اقتصادی پرداخت و جزو اولین تاجرانی بود که در دوره قاجار با اروپائیان به تجارت عتیقه پرداخت. او راه پدر در تولید و ضرب سکه را ادامه داد.. امین‌الضرب همانند پدر یکی از بازرگانان سرشناس زمان خود بود و اشتیاق زیادی به سفر، به خصوص برای دادوستد داشت و به هر جا که سفر می‌کرد، اندوخته­‌ای از تجارت اقتصادی را از آن کشور با خود به ارمغان می‌آورد. اولین دستگاه تولید برق در دوره  مظفرالدین‌شاه توسط امین‌الضرب از روسیه خریداری شد و به این شکل، برق وارد ایران شد و جای گاز را گرفت.

سوداگران تهران همزمان با انقلاب مشروطه او را به عنوان نماینده مجلس انتخاب کردند و پس از برپاسازی مجلس نیز، نمایندگان او را به عنوان نایب رئیس مجلس برگزیدند. او در معاملات تجاری به سرعت ترقی و پیشرفت می‌کرد تا جایی که حتی پیشنهاد پایه گزاری بانک ملی را به مظفرالدین شاه داد.

 

 

پدر بورژوازی صنعتی ایران

امین الضرب را اکثر مردم به عنوان یک تاجر بزرگ دوره قاجاریه می­شناسند اما او حتی در «عصر بی خبری» و ایران فروشی شاهان و شاهزادگان قاجاری نیز انسان روشن ضمیر، مشروطه خواه، طرفدار حکومت قانون و وطن دوست بود.

محمد حسن امین الضرب از انگشت شمار افرادی بود که از سوداگری و تجارت به تولید و صنعت روی آورده و البته منزلت و وجاهت اجتماعی یافت. از این­رو باید او را بحق «پدر بورژوازی صنعتی ایران » نام نهاد .

بسیاری از کارگاه­ها و کارخانه های زمانه قاجار مانند ریسندگی و بافندگی، پنبه پاک کنی، روغن زیتون­کشی و برق با عزم و دارایی امین الضرب تاسیس شد. نخستین پروژه راه آهن ایران در محمود­آباد مازندران  به نوآوری او راه­اندازی شد .به همین دلیل او را باید خاستگاه راه آهن و صنعت ریلی در ایران معرفی کرد .

امین الضرب از جانبداران جدی تولید و مصرف محصولات داخل کشور بود. او عقیده داشت که ساختن کالاهای مصرفی باید جایگزین واردات شود. نطق کردن از تولید ملی و متاع وطنی در دوره قاجار سخن غیر متعارف و در نهایت بزرگی بود. چراکه به موجب  پیمان نامه ترکمن­چای و پاریس کالاهای روسی و انگلیسی علی­الخصوص تولیدات شرکت هند شرقی بدون تعرفه گمرکی وارد بازارهای داخلی ایران می­شد. به همین دلیل بسیاری از صنایع دستی و پیشه­وری ایران ورشکست و مالباخته شدند و بسیاری از تجار معروف و بزرگ ایران تبدیل به واسطه و توزیع­کننده موسسه­­های خارجی شدند. در چنین اوضاع و احوالی امین الضرب خودمختار ماند و بابت این استقلال هزینه­های هنگفت پرداخت کرد و از سوی  تجار وابسته داخلی زیر فشار بود. 

 او از فرانسه ماشین‌های ابریشم‌کشی وارد کرد تا پا به رقابت صنعتی گذارد اما در این امر موفق نبود چون در همان ابتدای کار، نوعی انگل به کشتزارهای شمال حمله کرد و محصولات آنجا را از بین برد و این امر، آسیب زیادی به صنعت ابریشم ایران وارد کرد.

 

 

گزیده­ ای از خدمات و تأسیساتی که امین الضرب به وجود آورد:

  • ساخت کارخانه برق،به همین دلیل به امین الضرب «پدر برق ایران» لقب داده‌‌اند. کار کارخانه برق او چنان رونق می‌گیرد که تهران نورانی  و روشن می‌شود. ابتدا خیابان‌های لاله‌زار، سعدی، شاه‌آباد و چراغ برق و سپس مناطق دیگری از پایتخت، با شب‌های تاریک خود خداحافظی می‌کنند.
  • پیشنهاد تأسیس بانک در سال ۱۲۹۶ق 
  • احداث کارخانه بلورسازی در سال۱۳۰۵ق  
  • ایجاد خط راه آهن بین محمودآباد و آمل در سال۱۳08ق 
  • تشکیل هیأت اتحاد تجار به همراه عده‌ای از تجار
  • ایجاد کارخانه ابریشم تابی و ابریشم بافی 
  • ساخت راه افجه به تهران
  • تأسیس کارخانه چینی سازی در تهران
  • بنای کاروانسرای حسن آباد میان راه تهران – قم 
  • ساختن حجرات متعدده است، به صحن باغ مقبره ابن بابویه
  • ماندگار‌ترین یادگار او، تأسیس اتاق بازرگانی تهران است. وی از سال ۱۳۰۶ الی ۱۳۱۱ ریاست اتاق تجارت تهران را بر عهده داشت که درحال حاضر با عنوان اتاق بازرگانی و صنایع و معادن تهران فعالیت دارد.
  • اقدام مهم دیگر او پیشنهاد احداث اولین کارخانه ذوب آهن ایران در۱۳۰۴ق بود که امتیاز آن را از شاه گرفت، اما موفق به اجرای آن نشد نام برد.

 

 

حاج محمدحسین خان مهدوی امین الضرب

سرانجام امین الضرب

خاندان امین الضرب خدمت­گزاری­ های  متعددی را به اقتصاد کشور کردند و توسعه صنایع ایران تا حدودی مدیون خدمات این دودمان است. آنها به خاطر فعالیت‌های مختلف اقتصادی جزو دولتمردان اقتصادی کشور و به خاطر سرمایه‌گذاری و عدم کمک دولت در گروه صاحبان صنایع بخش خصوصی بودند.

زمانی که خزانه شاهی خالی بود امین الضرب 25 میلیون تومان ثروت و سرمایه داشت هرچند امین الضرب و دیگر تاجران مستقل و وطن پرست دوره قاجاریه سرانجام تجاری نیکی نیافتند و بسیاری از آنان با شروع جنگ جهانی و تغییر پایه پولی ورشکست شدند. اگر تبدیل ثروت و سرمایه تجاری به سرمایه صنعتی را مقدمه توسعه صنعتی بدانیم امین الضرب طلایه دار چنین نگاهی بود هرچند  در نهایت قربانی نگرش صنعتی و ترقی خواهانه خودش شد.

امین الضرب در اواخر عمر به بیماری قند مبتلا شد و برای معالجه به پاریس رفت، پس از چندی به تهران بازگشت و در تاریخ 26 آذرماه 1311 بدرود حیات گفت. بنا به وصیتش، او را در نجف به خاک سپردند.

 

ارسال نظر
captcha

چرا برنج گران شد؟

نقدینگی سرگردان اقتصاد به کدام سو برود، تورم یا تولید!

مهم‌ترین مصوبات مجامع امروز شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۵ | از تقسیم سود ۱۰۰۰ ریالی تا زیان ده بودن این ۲ نماد

سود فجر ۱۴۰۵ کی واریز می‌شود و چقدر است؟

سود تنوین ۱۴۰۵ کی واریز می‌شود و چقدر است؟

بازار آهن در برزخ جنگ و صلح همچنان در بلاتکلیفی قرار دارد

رکوردشکنی کاهش قیمت طلا در پی آمارهای اقتصادی آمریکا

رفع تعلیق فولادساز تایلندی

مهم‌ترین اخبار کدال امروز شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۵ | مجامع، افزایش نرخ‌ها و عرضه اولیه ای که در راه است!

اخبار مهم بورس فردا یکشنبه ۱۷ خرداد ۱۴۰۵ | از عرضه اولیه وفیروزه تا افزایش سرمایه ۱۸۰ درصدی

سود پارسیان ۱۴۰۵ کی واریز می‌شود و چقدر است؟

عرضه اولیه «وفیروزه» در راه بورس تهران | میزان نقدینگی برای خرید عرضه اولیه وفیروزه

آمار معاملات فیزیکی بورس کالا امروز شنبه ۱۶ خرداد | سیگنال‌های مهم بورس کالا برای سهامداران کچاد

پیش‌بینی بورس فردا یکشنبه ۱۷ خرداد ۱۴۰۵| منتظر سرخ پوشی بورس باشیم؟

قیمت دلار امروز شنبه ۱۶ خردادماه ۱۴۰۵ | افزایش نرخ ارز در اولین روز هفته | نرخ حواله دلار چقدر شد؟

بهترین سهام بورسی شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۵| سرخطی‌های فردا کدامند؟

امضای تفاهم‌نامه تامین مالی نوین دانش‌بنیان بین بانک صادرات ایران و صندوق نوآوری و شکوفایی/ سازندگی نوین با تاکید بر اقتصاد دیجیتال دانش‌بنیان؛ نقش محوری نظام بانکی در تثبیت اقتصاد پساجنگ

جدول قیمت بلیط پرواز‌های پرتردد ۱۶ خرداد ماه ۱۴۰۵

قیمت مرغ امروز شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۵

افزایش ۴۳۱ درصدی قیمت روغن در یک سال

قیمت جدید بلیت پرواز‌های اربعین ۱۴۰۵ چقدر شد؟

قیمت گوشی سامسونگ، شیائومی و آیفون شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۵

بلیت اتوبوس‌های برون شهری ۲۱ درصد افزایش یافت

ثبات قیمت برنج ایرانی در بازار

قیمت دام زنده امروز ۱۶ خرداد ۱۴۰۵

قیمت گوشت قرمز امروز ۱۶ خرداد ۱۴۰۵

قیمت انواع مصالح ساختمانی امروز ۱۶ خرداد ۱۴۰۵

جزئیات عرضه ۵ خودرو وارداتی در سامانه اتونوین اعلام شد

قیمت انواع خودرو داخلی و خارجی امروز ۱۶ خرداد ۱۴۰۵

قیمت دلار توافقی امروز شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۵

جدیدترین قیمت آپارتمان ۱۰۰ متری در اکباتان تهران

قیمت جهانی نفت امروز شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۵

قیمت جهانی طلا امروز شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۵

قیمت جدید انواع گوشی موبایل سامسونگ ۱۴۰۵/۰۳/۱۶

قیمت جدید خودرو اینوی بهمن موتور (خرداد ۱۴۰۵)

قیمت خودرو‌های سایپا امروز شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۵

قیمت خودرو‌های ایران خودرو شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۵

قیمت سکه پارسیان امروز شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۵

قیمت طلا و سکه امروز شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۵

قیمت بیت کوین و ارز‌های دیجیتال شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۵

قیمت دلار و قیمت یورو شنبه ۱۶ خرداد ۱۴۰۵

قیمت دام زنده امروز ۱۴ خرداد ۱۴۰۵

قیمت گوشت قرمز امروز ۱۴ خرداد ۱۴۰۵

قیمت انواع مصالح ساختمانی امروز ۱۴ خرداد ۱۴۰۵

قیمت انواع خودرو داخلی و خارجی امروز ۱۴ خرداد ۱۴۰۵

قیمت جدید موتورسیکلت‌های ایران دوچرخ (خرداد ۱۴۰۵)

قیمت نفت امروز پنجشنبه ۱۴ خرداد ۱۴۰۵