از قله ۵۶۰۰ دلاری تا عقبنشینی سنگین؛ چه چیزی طلا را پایین کشید؟
به گزارش نبض بورس، قیمت طلا پس از فتح قلههای تاریخی، ناگهان با افت حدود ۳۰۰ دلاری مواجه شد؛ حرکتی که نگاهها را دوباره به سمت بازار فلزات گرانبها برگرداند. این ریزش در حالی رخ داد که طلا طی روزهای گذشته یکی از سریعترین رالیهای قیمتی خود را ثبت کرده بود. همزمان، نوسان در بازارهای جهانی و تغییر رفتار سرمایهگذاران شدت گرفت.
اصلاح طبیعی پس از رالی تاریخی و اشباع خرید
طلا و نقره در کوتاهترین زمان ممکن رکوردهای بیسابقهای ثبت کردند:
طلا تا حدود ۵,۵۹۵ دلار رسید و بیش از ۲۸–۳۰٪ رشد در یک ماه داشت. نقره هم حدود ۶۱٪ صعود ماهانه را تجربه کرد.
این نوع افزایش شدید باعث شد قیمتها در سطحی قرار بگیرند که بازار تکنیکال به اشباع خرید رسید. معاملهگران وقتی احساس میکنند دارایی بیش از حد ارزشگذاری شده، شروع به فروش سودآوری میکنند — همان چیزی که اصلاح قیمت را کلید زد.
اشباع خرید + سودگیری یکی از رایجترین دلایل ریزش پس از رشد شارپ در بازارهای کالایی است.
سودگیری سرمایهگذاران (Profit Taking)
همزمان با عبور از سقفهای تاریخی، بسیاری از سرمایهگذاران — بهخصوص معاملهگران کوتاهمدت و صندوقها — شروع به فروش برای قفل کردن سود کردند. خبرهای معتبر گزارش دادهاند که در بحبوحه این اصلاح، ETFهای طلا و نقره تا بیش از ۱۴٪ سقوط کردند که نشان میدهد سرمایهگذاران نهادی نیز وارد خروج شدند.
این نه یک سقوط وحشتناک، بلکه واکنش طبیعی بازار به سودگیری پس از رشد سریع است.
تغییر در انتظارات سیاست پولی آمریکا (Fed) و احتمال افزایش سختگیری
بخشی از ریزش طلا به گمانهزنی درباره انتخاب رییس جدید فدرال رزرو و احتمال سیاستهای پولی سختتر برمیگردد. وقتی بازار فکر میکند که Fed ممکن است کاهش نرخ بهره را به تأخیر بیندازد، جذابیت طلا بهعنوان دارایی بدون بازده کاهش مییابد — چون:
- دلار تقویت میشود
- بازده اسمی اوراق افزایش مییابد
- هزینه نگهداری طلا نسبتاً افزایش مییابد
این موضوع در تحلیلهای اخیر بهعنوان یکی از عوامل مؤثر بر ریزش قیمت ذکر شده است. انتظارات سیاست پولی یکی از قدرتمندترین عوامل در جهتگیری قیمت طلاست.
تقویت نسبی دلار و کاهش تقاضای معامله در سکههای جهانی
علیرغم رشد های قبلی، زمانی که دلار نسبتاً تقویت میشود — یا انتظار تقویت وجود دارد — طلا که به دلار قیمتگذاری میشود برای خریداران غیرآمریکایی گرانتر میگردد و تقاضا کاهش مییابد. این عامل تکنیکی همزمان با ریزش طلا دیده شده و بخشی از افت حدود ۲–۴٪ در روز اصلاح را توضیح میدهد. قدرتمندی یا حتی استیگنسیون دلار فشار نزولی بر طلا ایجاد میکند.
کاهش تقاضای فیزیکی در بازارهای بزرگ مصرف
تحقیقات و آمارهای بازار نشان دادهاند که در ۲۰۲۵ تقاضای طلای فیزیکی در هند کاهش یافت (حدود ۱۱٪ کمتر) بهدلیل قیمتهای بالای طلا. بازار طلا تنها از خرید آتی و ETF تغذیه نمیکند؛ بخش مهمی از قیمت آن تحت تأثیر تقاضای فیزیکی خانوارها و جواهرات است. لذا وقتی قیمتها به سطوح بسیار بالا میرسند، تقاضای مصرفی تعدیل میشود و این میتواند موج اصلاح را تشدید کند.
خروج سرمایه از ETFها و فشار فروش ساختاری
بسیاری از صندوقهای ETF طلا و نقره که در چند هفته رشد قابلتوجهی داشتند، در روز اصلاح با خروج سرمایه شدید مواجه شدند. این امر باعث شد عرضه در بازار نسبت به تقاضا بیشتر شود و افت قیمت تشدید شود.
خروج سرمایه نهادی یکی از دلایل مهم فشار کوتاهمدت بر قیمت طلا است. همچنین بازگشت بخشهایی از جریان سرمایه از طلا به سایر داراییها از دیگر عوامل ریزش قیمت طلا تلقی میشود.
خبرهای جهانی همزمان نشان میدهند که در روز اصلاح:
- داراییهای پرریسک مثل کریپتو یا سهام هم دچار نوسان شدند
- برخی سرمایهگذاران ریسک را تقبل کردند و به بازارهایی غیر از طلا برگشتند
این نوع جابهجایی جریان سرمایه در نهایت باعث افت قیمت طلا میشد.
چرا طلا ۳۰۰ دلار ریخت؟
در کنار رکوردشکنیهای تاریخی قیمت، عوامل زیر دست به دست هم دادند تا طلا اصلاح کند:
- اشباع خرید و فاز اصلاح تکنیکال پس از رشد شارپ
- سودگیری معاملهگران و خروج موقعیتها (profit taking)
- تغییر انتظارات سیاست پولی (Fed hawkish) و احتمال تقویت دلار.
- افزایش نسبی ارزش دلار و کاهش جذابیت طلا.
- کاهش تقاضای فیزیکی در بازارهای کلیدی مانند هند
- خروج سرمایه از ETFها و فشار فروش نهادی.
- جریان سرمایه به سمت داراییهای دیگر در دوره اصلاح بازار.
ریزش حدود ۳۰۰ دلار در قیمت طلا نشانه سقوط دائمی نیست؛ بلکه بازگرداندن قیمت به سطح واقعبینانهتر بعد از رشد شدید و بیسابقه است. این اصلاح همزمان با عوامل کلان پولی و ساختاری رخ داده و صرفاً یک حرکت تصادفی نیست.




