رکورد گرانی 23 درصدی آموزش/ کدام اقلام سبد خرید شما در مهرماه ارزان‌تر شدند؟

به گزارش نبض بورس، پاییز ۱۴۰۵ با روایت‌های متناقضی از بازار تورم آغاز شد. بر اساس تازه‌ترین گزارش مرکز آمار ایران، شاخص قیمت مصرف‌کننده کل کشور در مهرماه به عدد ۷۶۱.۸ رسید تا تورم ماهانه با ثبت عدد ۴.۴ درصد، نسبت به شهریور (۴.۲ درصد) کمی شتاب بگیرد. همچنین نرخ تورم سالانه (۱۲ماهه) به ۷۶.۸ درصد صعود کرد، اما تورم نقطه‌به‌نقطه با یک عقب‌نشینی خفیف در رقم ۸۸.۷ درصد ایستاد.

جزئیات شوکه‌کننده نرخ چهارم بنزین روی میز دولت/ لیتری بیشتر از 10 هزار تومان؟

در ادامه حتما بخوانید

اما در میان این ارقام کلان، سبد خرید روزمره خانوارها داستان دیگری دارد؛ داستانی که با دو خبر خوب موقت و چند شوک قیمتی سنگین همراه بود.

خبر خوب در بازار خوراکی‌ها؛ کدام اقلام ارزان شدند؟

بررسی جزئیات سبد خوراکی‌ها در مهرماه نشان می‌دهد که فقط دو دسته از اقلام کاهش قیمت ماهانه را تجربه کرده‌اند:

• میوه و خشکبار با ثبت ۱.۵ درصد کاهش، بیشترین افت قیمت ماهانه را به نام خود زد.
• گوشت قرمز و ماکیان نیز با افت ۰.۴ درصدی نسبت به شهریور، ارزان‌تر شدند.

با این حال، باید در نظر داشت که این افت‌های مقطعی را نباید به پای ارزان‌شدن کلی بازار گذاشت. تورم سالانه میوه و خشکبار هنوز روی رقم ۱۰۳.۶ درصد و تورم سالانه گوشت قرمز و ماکیان روی عدد سرسام‌آور ۱۲۳.۶ درصد قرار دارد. در واقع، قیمت‌ها تنها پس از صعودهای سنگین ماه‌های گذشته، یک نفسِ کوتاه کشیده‌اند.

شُک‌های ماهانه و سالانه؛ از آموزش تا روغن

در سوی دیگر بازار، برخی بخش‌ها رکوردشکنی عجیبی داشتند. در میان گروه‌های اصلی، آموزش با تورم ماهانه ۲۳.۵ درصدی، بیشترین جهش یک‌ماهه را به خود اختصاص داد. بعد از آن نیز حمل‌ونقل با ۱۰.۷ درصد و تفریح و فرهنگ با ۹.۸ درصد بیشترین افزایش قیمت را ثبت کردند.

اما اگر مقیاس را به یک سال گذشته ببریم، تصویر دیگری دیده می‌شود. جایی که روغن‌ها و چربی‌ها با تورم سالانه ۲۱۲.۳ درصد و تورم نقطه‌به‌نقطه ۲۵۵.۷ درصد، صدرنشین بی‌رقیب گرانی در بازار بوده‌اند. در مقابل، کمترین تورم سالانه در میان گروه‌های اصلی به بخش «مسکن، آب، برق و گاز» با ۳۶ درصد و «آموزش» با ۴۷.۱ درصد تعلق داشت.

شکاف تورمی شهر و روستا در مهرماه

بررسی آمارها به تفکیک مناطق شهری و روستایی نشان می‌دهد که سایه سنگین تورم امسال بیشتر بر سر روستاها بوده است:

• تورم سالانه روستایی در مهرماه به ۹۲.۳ درصد رسید.
• تورم سالانه شهری روی عدد ۷۴.۱ درصد ایستاد.

این شکاف جدی، حکایت از فشار بیشتر هزینه‌ها بر دوش خانوارهای روستایی دارد که عمدتاً ناشی از وزن بالاتر اقلام خوراکی و کالاهای اساسی در سبد مصرفی آن‌هاست.

در نهایت باید گفت بازار مهر ۱۴۰۵ نشان می‌دهد که جیب خانوارها همچنان زیر فشار تورم ۷۶ درصدی قرار دارد. کاهش قیمت مقطعی میوه و گوشت اگرچه در خریدهای هفتگی به چشم می‌آید، اما برای بازگشت آرامش واقعی به سفره خانوار، به ثبات پایدار در هزینه‌های اصلی زندگی نیاز است.