قفل شدن بندر مرسین و هشدار جدی به تجار ایرانی | مسیر ترانزیت خود را تغییر دهید

به گزارش خبرنگار نبض بورس، در حالی که فعالان تجارت خارجی ایران همچنان با تبعات اختلال‌های لجستیکی و محدودیت‌های بندری دست‌وپنجه نرم می‌کنند، حالا یک نامه رسمی از سوی انجمن صنفی شرکت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی ایران، از شکل‌گیری یک گره تازه در مسیر ترانزیت و صادرات خبر می‌دهد؛ گرهی که این بار در بندر مرسین ترکیه خود را نشان داده و می‌تواند هزینه و زمان حمل کالا را برای بازرگانان ایرانی به‌طور محسوسی افزایش دهد.

انجمن صنفی شرکت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی ایران در نامه‌ای به شرکت‌های عضو و غیرعضو اعلام کرده است که با توجه به «شرایط اخیر منطقه» و همچنین «محدودیت‌های ایجادشده در بندرعباس»، بخش عمده‌ای از کانتینرهای صادراتی و ترانزیتی با مقصد ایران و کشورهای آسیای میانه، به بندر مرسین ترکیه هدایت شده‌اند. همین تغییر مسیر، به‌گفته این انجمن، باعث افزایش قابل توجه حجم عملیات بندری در مرسین شده و در نتیجه، ازدحام شدید و تاخیر در انجام تشریفات و توقف کانتینرها را به دنبال داشته است.

 

نکته مهم در این نامه، اشاره صریح به زمان توقف کانتینرهاست؛ جایی که انجمن صنفی اعلام می‌کند تاخیر ایجادشده در بندر مرسین، به‌طور تقریبی بین 10 تا 20 روز برآورد می‌شود. برای بازار و تجارت، این فقط یک عدد نیست. هر روز توقف بیشتر در بندر، به‌معنای خواب سرمایه، عقب افتادن تعهدات تجاری، اختلال در زنجیره تامین و در نهایت، افزایش فشار هزینه بر واردکننده، صادرکننده و مصرف‌کننده نهایی است.

در واقع، آنچه این نامه را مهم می‌کند، فقط اعلام یک تاخیر عملیاتی نیست؛ بلکه هشدار درباره موج تازه‌ای از هزینه‌های پنهان و آشکار در تجارت خارجی ایران است. انجمن حمل‌ونقل بین‌المللی ایران به‌صراحت تاکید کرده که تداوم این وضعیت می‌تواند منجر به تحمیل «هزینه‌های سنگین» شود؛ هزینه‌هایی از جنس دموراژ، انبارداری، توقف کانتینر و سایر هزینه‌های جانبی که در نهایت به قیمت تمام‌شده کالا اضافه خواهد شد. این همان بخشی است که برای فعالان اقتصادی، از تجار و شرکت‌های حمل‌ونقل گرفته تا صاحبان کالا، اهمیت حیاتی دارد؛ زیرا در شرایطی که حاشیه سود بسیاری از فعالیت‌های تجاری کوچک شده، هر شوک جدید در هزینه لجستیک می‌تواند معادلات بازار را به‌هم بزند.

از سوی دیگر، محتوای این نامه نشان می‌دهد که فشار لجستیکی از بندرعباس به یک بندر جایگزین در ترکیه منتقل شده، اما این جابه‌جایی نه‌تنها مشکل را حل نکرده بلکه خود به یک گلوگاه تازه تبدیل شده است.

مرسین در سال‌های اخیر یکی از مسیرهای مهم برای حمل و ترانزیت کالا به ایران و همچنین کشورهای آسیای میانه بوده، اما حالا رشد ناگهانی بار ورودی، ظرفیت این بندر را تحت فشار قرار داده است.

در چنین شرایطی، انجمن صنفی شرکت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی ایران یک توصیه عملی هم مطرح کرده است: شرکت‌ها در صورت امکان و با هماهنگی صاحبان کالا و طرف‌های قرارداد، از سایر بنادر ترکیه برای حمل و ترانزیت کالا استفاده کنند. در متن نامه به‌طور مشخص از بنادر استانبول، ازمیر، بنادر دریای سیاه و دیگر بنادر مناسب نام برده شده است. این توصیه، بیش از آنکه یک پیشنهاد ساده باشد، نشانه‌ای از ضرورت بازتنظیم فوری مسیرهای لجستیکی برای کنترل هزینه و زمان در تجارت منطقه‌ای است.

همچنین در بخش پایانی نامه، از شرکت‌های حمل‌ونقل خواسته شده است ضمن اطلاع‌رسانی مناسب به مشتریان و ذی‌نفعان، در برنامه‌ریزی حمل محموله‌های آتی، شرایط فعلی بنادر ترکیه را مدنظر قرار دهند و تدابیر لازم را برای مدیریت زمان و هزینه حمل اتخاذ کنند. این عبارت، در ادبیات تجاری، به‌معنای یک هشدار روشن است: بازار باید خود را برای ادامه اختلال و افزایش پیچیدگی در حمل‌ونقل بین‌المللی آماده کند.