اخبار فوری
در زمان جنگ کدام دارایی امنتر است؟ | طلا، دلار یا اوراق قرضه؟
کد خبر: ۱۲۷۳۷۸
۱۰:۵۲
۱۴۰۴/۱۲/۱۹
تشدید جنگ علیه ایران و شعلههای سوزان آن در خاورمیانه، بار دیگر سرمایهگذاران جهانی را با عدم قطعیت فزایندهای روبهرو کرده است. بازارها در حالی به تحولات مربوط به درگیری ایران و پیامدهای احتمالی آن چشم دوختهاند که تصمیمگیری درباره محل امن سرمایهگذاری دشوارتر از بحرانهای گذشته به نظر میرسد.
به گزارش نبض بورس، در شرایطی که تنشهای ژئوپلیتیکی و بیثباتی اقتصادی افزایش یافته، بسیاری از سرمایهگذاران به دنبال پناهگاههای امن برای حفظ ارزش داراییها هستند. با این حال بررسی عملکرد بازارها نشان میدهد که طلا، ارزهای امن و اوراق قرضه دولتی نیز در ماههای اخیر رفتار یکسانی نداشتهاند و برخی از آنها حتی سیگنالهای متناقضی به بازار ارسال کردهاند.
طلا؛ قدیمیترین پناهگاه مالی جهان
تجارت نیوز: طلا یکی از قدیمیترین داراییهایی است که در زمان بحرانهای اقتصادی و سیاسی مورد توجه قرار میگیرد. این فلز گرانبها هزاران سال به عنوان ذخیره ارزش، ابزار مبادله و مهمتر از همه پناهگاه مالی در دورههای بیثباتی اقتصادی شناخته شده است.
عملکرد طلا در سالهای اخیر نیز نشاندهنده همین جایگاه است. قیمت این فلز گرانبها در یک دهه گذشته حدود ۲۴۰ درصد افزایش یافته و تنها در سال جاری نیز حدود ۱۸ درصد رشد را تجربه کرده و چندین بار رکوردهای تاریخی خود را شکسته است.
نگرانی از تورم جهانی، تنشهای ژئوپلیتیکی و افزایش بدهی اقتصادهای بزرگ از مهمترین عواملی هستند که قیمت طلا را تقویت کردهاند.
با این حال طلا نیز از نوسانات بازار مصون نیست. در برخی دورهها که فشار فروش در بازارهای مالی افزایش مییابد، سرمایهگذاران برای جبران زیان در سایر بازارها، حتی داراییهای سودده خود مانند طلا را نیز نقد میکنند. همین موضوع میتواند باعث افت کوتاهمدت قیمت طلا شود.
با وجود این، بسیاری از تحلیلگران معتقدند چنین افتهایی موقتی است و طلا به دلیل نقش سنتی خود در پوشش ریسک تورم و بحرانهای اقتصادی همچنان جایگاه مهمی در سبد سرمایهگذاری دارد.
مزیت مهم طلا این است که برخلاف ارزهای کاغذی، عرضه آن با تصمیم بانکهای مرکزی افزایش نمییابد و همچنین ریسک نکول یا ریسک طرف مقابل ندارد؛ به همین دلیل در دورههای بیثباتی اقتصادی همچنان یکی از گزینههای اصلی سرمایهگذاران محسوب میشود.
چرا طلا در زمان جنگ ارزشمند است؟
-
مقاومت در برابر تورم
-
نقدشوندگی بالا در سراسر جهان
-
قابلیت تبدیل سریع به ارز
-
حفظ قدرت خرید در بلندمدت
اوراق قرضه دولتی؛ سرمایهگذاری قابل پیشبینی اما چالشبرانگیز
اوراق قرضه دولتی، بهویژه اوراق خزانهداری آمریکا و اوراق قرضه آلمان، برای دههها به عنوان یکی از مهمترین داراییهای امن شناخته شدهاند.
در این نوع سرمایهگذاری، سرمایهگذار در واقع به دولت پول قرض میدهد و در مقابل پرداختهای منظم بهره دریافت میکند و اصل سرمایه نیز در زمان سررسید بازگردانده میشود.
مهمترین مزیت این اوراق، قابل پیشبینی بودن بازدهی آنهاست. برخلاف طلا که سود مشخصی ندارد و ممکن است نوسان داشته باشد، اوراق قرضه در صورت نگهداری تا سررسید بازدهی مشخص و ثابت ارائه میدهند.
در دورههایی که بازار سهام با افت شدید مواجه میشود، سرمایهگذاران معمولاً به سمت اوراق قرضه حرکت میکنند و همین موضوع باعث افزایش قیمت اوراق و کاهش بازده آنها میشود.
با این حال بازار اوراق قرضه در سالهای اخیر با چالشهایی نیز مواجه شده است. در شرایطی که نرخ بهره افزایش مییابد، قیمت اوراق موجود کاهش پیدا میکند و سرمایهگذارانی که پیش از سررسید مجبور به فروش شوند ممکن است با زیان مواجه شوند.
افزون بر این، نگرانیها درباره تورم بالا و افزایش بدهی دولتها نیز جذابیت این بازار را تا حدی کاهش داده است.
ارزهای امن؛ دلار، ین و فرانک سوئیس
در بازار ارز نیز سه واحد پولی به طور سنتی به عنوان ارزهای امن شناخته میشوند: دلار آمریکا، ین ژاپن و فرانک سوئیس.
دلار آمریکا
دلار آمریکا برای دههها ارز ذخیره جهانی و مقصد اصلی سرمایه در زمان بحرانهای مالی بوده است. این جایگاه به دلیل اندازه بزرگ اقتصاد آمریکا و عمق بازارهای مالی این کشور شکل گرفته است.
با این حال در سال ۲۰۲۵ فشارهایی بر دلار وارد شد. سیاستهای تعرفهای دولت دونالد ترامپ باعث افزایش فروش داراییهای آمریکایی و رشد نگرانیها درباره پایداری بدهی این کشور شد.
در نتیجه شاخص دلار در طول سال ۲۰۲۵ حدود ۹.۴ درصد کاهش یافت. اگرچه با تشدید تنشهای خاورمیانه دلار به طور موقت تقویت شد، اما برخی تحلیلگران معتقدند جایگاه بلندمدت آن به عنوان پناهگاه امن تا حدی تضعیف شده است.
ین ژاپن
ین ژاپن نیز یکی از ارزهای امن سنتی جهان محسوب میشود. مازاد حساب جاری ژاپن، جایگاه این کشور به عنوان بزرگترین طلبکار جهان و نرخ بهره پایین از مهمترین دلایل این جایگاه هستند.
با این حال ین در سال ۲۰۲۵ نوسانات قابل توجهی را تجربه کرد. این ارز پس از تقویت در اوایل سال به دلیل افزایش نرخ بهره بانک ژاپن، در ماههای پایانی سال به دلیل تغییر در رهبری دولت و سیاست مالی انبساطیتر تضعیف شد.
در حال حاضر نیز گمانهزنیهایی درباره احتمال مداخله ارزی دولت ژاپن در بازار وجود دارد.
فرانک سوئیس
در میان ارزهای امن، فرانک سوئیس در سالهای اخیر عملکرد قدرتمندتری داشته است.
بیطرفی سیاسی سوئیس، بدهی پایین دولت و اقتصاد باثبات از عوامل تقویتکننده این ارز هستند. فرانک سوئیس در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۳ درصد در برابر دلار افزایش یافت و در سال ۲۰۲۶ نیز روند صعودی خود را ادامه داد و به بالاترین سطح ۱۱ ساله در برابر دلار رسید.
رفتار واقعی سرمایهگذاران در کوتاهمدت
روند بازارها در کوتاهمدت نتایج متفاوتی به همراه داشته است. طی هفته گذشته میلادی، دلار در مسیر ثبت قویترین عملکرد هفتگی خود در یک سال قرار گرفت، در حالی که قیمت طلا در همین مدت بیش از ۳ درصد کاهش داشت.
یکی از دلایل این وضعیت، افزایش قیمت نفت پس از حملات به ایران و رشد انتظارات تورمی بوده است.
این شرایط احتمال کاهش نرخ بهره توسط فدرال رزرو را در کوتاهمدت کاهش داده و سناریوی «نرخ بهره بالاتر برای مدت طولانیتر» از دلار حمایت کرده است؛ عاملی که معمولاً فشار کاهشی بر قیمت طلا وارد میکند.
با این حال با کاهش قیمت نفت از روز گذشته، مسیر طلا و دلار نیز تا حدودی تغییر کرده است. با وجود این، بسیاری از تحلیلگران معتقدند که استراتژی سرمایهگذاران بزرگ در کوتاهمدت تغییر چندانی نخواهد کرد؛ زیرا بازارها همچنان تحت تأثیر تنشهای ژئوپلیتیکی خاورمیانه قرار دارند.
در همین حال ین ژاپن نیز تحت فشار قرار گرفته زیرا بازارها انتظار دارند بانک ژاپن برای مدت طولانیتری افزایش نرخ بهره را متوقف کند.
در بازار اوراق قرضه نیز شرایط متفاوت بوده است. بازده اوراق قرضه ۱۰ ساله آلمان به بالاترین سطح خود از فوریه ۲۰۲۶ رسیده و در مسیر بزرگترین افزایش هفتگی در یک سال قرار دارد.
از آنجا که قیمت اوراق قرضه و بازده آنها در جهت مخالف حرکت میکنند، افزایش بازده نشاندهنده فروش قابل توجه در این بازار است؛ موضوعی که نشان میدهد حتی بازارهای سنتاً امن نیز در برابر شوکهای ژئوپلیتیکی و تغییر انتظارات نرخ بهره کاملاً مصون نیستند.
ارسال نظر
